Azot — 30 ciekawostek

Ile procent objętości powietrza stanowi azot?

W litosferze Ziemi jest go nieporównanie mniej: jego zawartość wynosi tam zaledwie 50 ppm.

Jaką liczbę atomową ma azot?

Azot to niemetal z 15. grupy układu okresowego, którą od jego nazwy określa się mianem azotowców.

Jakim środkiem jest w technice ciekły azot?

Dzięki ciekłemu azotowi uzyskuje się temperatury poniżej −100 °C.

Z jakim pierwiastkiem łączy się azot w metodzie Habera i Boscha?

Produktem tej syntezy jest amoniak, wytwarzany na skalę przemysłową przy użyciu katalizatorów i wysokiego ciśnienia.

Co skrapla się w przemysłowej metodzie otrzymywania azotu?

Stosuje się przy tym odpowiednie ciśnienie i temperaturę, a otrzymaną ciecz rozdziela przez frakcjonowanie.

Który niemiecki fizykochemik odkrył metodę bezpośredniej syntezy amoniaku z pierwiastków?

Odkrycie pozwoliło wytwarzać amoniak na skalę przemysłową metodą ekonomicznie opłacalną.

Z deficytem jakiego barwnika wiąże się blady kolor roślin przy niedoborze azotu?

Barwnik ten bierze udział w procesie fotosyntezy, a skrajny brak azotu może zabarwić fragmenty liści na żółtawobrązowo.

W jakiej fazie życia rośliny najbardziej potrzebują azotu?

Roślina potrafi akumulować azot, więc przy wysokim stężeniu w glebie pobiera go znacznie szybciej, niż sama rośnie.

W postaci jakiej cząsteczki występuje azot w stanie wolnym?

Wzór takiej cząsteczki zapisuje się jako N2.

Jak inaczej nazywa się choroba dekompresyjna, wywoływana przez pęcherzyki azotu?

Groźne dla zdrowia i życia jest wydzielanie się azotu z tkanek w postaci pęcherzyków gazu podczas zmniejszania ciśnienia.

Jakim wiązaniem połączone są atomy w cząsteczce azotu?

Bardzo wysoka energia tego wiązania, około 945 kJ/mol, sprawia, że azot jest bierny chemicznie.

Jakie zjawisko, obok bakterii, w naturze wiąże azot z atmosfery?

Bakterie azotowe wiążą ten pierwiastek w brodawkach roślin.

W którym roku odkryto azot?

Odkrywca usunął z powietrza tlen, spalając substancje w zamkniętej przestrzeni.

Jaki metal jest katalizatorem w konwertorze syntezy amoniaku?

Do metalu dodaje się promotory, które zwiększają skuteczność działania katalizatora.

Z jaką rodziną roślin żyją w symbiozie bakterie brodawkowe wiążące azot?

Rodzinę tę dawniej nazywano motylkowatymi; inne bakterie azotowe żyją swobodnie w glebie.

W jakiej temperaturze azot skrapla się pod normalnym ciśnieniem?

Powstaje bezbarwna ciecz, która po dalszym schłodzeniu, do −210,01 °C, zestala się.

W tkankach bogatych w jakie związki azot rozpuszcza się lepiej pod zwiększonym ciśnieniem?

Taką tkanką jest na przykład mózg, dlatego pojawiają się objawy zatrucia, między innymi euforia i spowolnienie reakcji na bodźce.

Który narząd może ulec martwicy przy długotrwałym niedoborze azotu u człowieka?

Zaburzenie bilansu azotowego może też powodować utratę masy ciała oraz obrzęki.

Czyje nazwisko noszą naczynia do przechowywania i transportu skroplonego azotu?

W formie gazowej azot przewozi się natomiast w temperaturze otoczenia w stalowych butlach.

Które izotopy azotu są stabilne?

W stanie wolnym atomy tego pierwiastka łączą się w cząsteczki N2.

W którym roku uzyskano wysokociśnieniową odmianę alotropową zwaną azotem czarnym?

Odmiana ta powstaje pod ciśnieniem 1,4 mln atm i w temperaturze około 4000 °C.

W którym roku Haber otrzymał Nagrodę Nobla w dziedzinie chemii?

Nagrodzono go za odkrycie metody bezpośredniej syntezy amoniaku z pierwiastków.

Która z tych nazw była dawniej używana w polszczyźnie na określenie azotu?

Drugą nazwą, której używano dla tego pierwiastka, był saletroród.

Ile procent azotu w glebie tkwi w związkach organicznych zbyt złożonych dla roślin?

Rośliny nie przyjmują też wolnego azotu z atmosfery, ponieważ wymagają jego związków.

Z czym reaguje azot w przemysłowym procesie prowadzącym do cyjanamidu wapnia?

To wysokotemperaturowy sposób wiązania azotu; obok cyjanamidu w reakcji powstaje węgiel.

Kto jako pierwszy zaproponował polską nazwę „azot”?

Zrobił to w 1844 roku; łacińska nazwa nitrogenium ma zupełnie inne pochodzenie.

Z kim Carl Bosch podzielił Nagrodę Nobla w 1931 roku?

Wyróżniono ich za badania nad reakcjami prowadzonymi w wysokich ciśnieniach.

Rozkład termiczny jakiego związku w próżni daje najczystszy azot?

Termiczny rozkład azotynu amonu też daje azot o wysokiej czystości, ale z małymi ilościami tlenków azotu.

Jaką strukturę krystaliczną ma odmiana β stałego azotu?

Odmiana α przechodzi w nią w temperaturze –237,5 °C.

Ile wynosi odległość między atomami w cząsteczce diazotu N≡N?

W azocie czarnym atomy leżą dalej od siebie: odległości w pofałdowanych warstwach to 1,34 i 1,43 Å.