Etna — 30 ciekawostek

Co sprawia, że zbocza Etny nadają się do uprawy winorośli, pomarańczy i oliwek?

Winnice na zboczach wulkanu zajmują około 2900 hektarów.

Na którym wybrzeżu Sycylii leży Etna?

To najwyższy i największy stożek wulkaniczny w Europie.

Dla turystyki której sycylijskiej prowincji Etna ma szczególnie duże znaczenie?

Turystów przyciągają wycieczki piesze, rowerowe i konne oraz okoliczne muzea.

Który lud po skolonizowaniu Sycylii uprawiał na Etnie gaje oliwne i figowe?

Winnice mieli tam już w VI w. p.n.e.

Ile metrów n.p.m. liczy w przybliżeniu Etna?

Wartość ta stale się zmienia: w 1932 roku podawano 3263 m, a w 2004 roku – 3350 m.

Ile głównych kraterów ma Etna?

Najmłodszy z nich, południowo-wschodni, powstał w 1971 roku.

W którym roku Etnę wpisano na listę światowego dziedzictwa UNESCO?

Część obszarów wulkanu już wcześniej chronił park regionalny.

Nad strefą subdukcji płyty euroazjatyckiej i której jeszcze leży Etna?

W okolicy przebiegają trzy lokalne uskoki, m.in. Tindari-Giardini i Comiso-Messina.

W którym roku doszło do erupcji Etny uważanej za najpotężniejszą?

Trwała od 11 marca do 11 lipca, a lawa pokryła około 37 km².

Jaką figurę przypomina kształtem Etna, rozciągnięta z północy na południe?

Jej wymiary to 47 na 38 km.

Która kaldera Etny powstała w wyniku zapadnięcia się stożka Trifoglietto II?

Stożek ten uformował się ok. 80–64 tys. lat temu, przykrywając swojego starszego poprzednika.

Ile lat temu, w przybliżeniu, zaczęła powstawać Etna?

Pierwsze erupcje były podwodne i zachodziły u obecnych podstaw wulkanu.

Co znaczy greckie „aitho”, od którego może pochodzić nazwa Etny?

Hipotezę tę odrzuca Adrian Room w książce „Placenames of the World”.

Do czego, oprócz schronienia i pochówków, służyły ludziom jaskinie lawowe Etny?

Jaskinie te utworzyła płynąca lawa; leżą na terenie parku regionalnego.

Którą część Etny określa się współcześnie nazwą Mongibello?

Stożek o tej nazwie zaczął powstawać w miejscu dawnej kaldery Ellittico.

Obecność których drzew na wysokościach Etny uchodzi za wyjątkową w całej Europie?

Pojedyncze drzewa tego gatunku można spotkać nawet na 2400 m.

Ile co najmniej kilometrów kwadratowych zajmuje Etna?

Obwód podstawy wulkanu przekracza 135 km.

Na ile co najmniej szacuje się liczbę wybuchów Etny od pierwszych wzmianek o jej erupcjach?

Do 1699 roku n.e. naliczono 71 erupcji, z czego 14 przed narodzeniem Chrystusa.

Jaki kształt ma wielka kaldera Etny o stromych ścianach, głęboka do 1000 m?

Kaldera ma wymiary około 5 × 10 km i jest otwarta na wschód.

Jak na Etnie po raz pierwszy na świecie próbowano zmienić bieg płynącej lawy?

Lawa pokonała wtedy ok. 16 km, niszcząc po drodze kilka wsi, i dotarła do morza.

Jaka część ptaków gniazdujących na Sycylii gniazduje w okolicy Etny?

Są wśród nich m.in. orzeł przedni, sokół wędrowny i płomykówka zwyczajna.

W którym miesiącu zbiera się winogrona z najwyżej położonych winnic Etny?

Owoce dojrzewają długo dzięki dużej dobowej różnicy temperatur.

Z około którego roku p.n.e. pochodzą pierwsze wzmianki o erupcjach Etny?

Aktywność tego wulkanu należy do najlepiej udokumentowanych na świecie.

Powyżej ilu metrów n.p.m. na Etnie dominuje zastygła lawa i tzw. pustynia wulkaniczna?

Nieco niżej występują zazwyczaj murawy wysokogórskie.

W którym roku utworzono Park Regionalny Etna?

Park powstał 17 marca, by chronić krajobraz przed rosnącą obecnością człowieka; zajmuje 580 km².

Ile co najmniej nieaktywnych kraterów bocznych można znaleźć na zboczach Etny?

Krater północno-wschodni, jeden z głównych, powstał w 1911 roku.

Z którego języka pochodzi słowo „attano”, od którego Adrian Room wywodzi nazwę Etny?

Słowo to oznacza piec lub palenisko.

Podgatunek którego płaza, nazwany gigliolii, występuje na obszarze Etny?

Z płazów żyją tu także ropucha szara i ropucha zielona.

Ile gatunków roślin Parku Regionalnego Etna to endemity samego obszaru Etny?

Łącznie w parku rośnie około 430 gatunków roślin, w tym 35 endemicznych dla Sycylii i Włoch.

Jaką skałę bazaltową wykryto u podstaw Etny, w miejscu jej pierwszych erupcji?

Skały te stanowią niewielki procent budulca wulkanu i powstały podczas podwodnych erupcji szczelinowych.