Johann Sebastian Bach — 30 ciekawostek

Po który gatunek muzyczny swojej epoki Johann Sebastian Bach nigdy nie sięgnął?

Pisał za to utwory na organy i klawesyn, komponował fugi, muzykę chóralną oraz kameralną.

W którym niemieckim mieście w 1685 roku urodził się Johann Sebastian Bach?

Jego ojciec, Johann Ambrosius Bach, był tam muzykiem miejskim, a matka nazywała się Maria Elisabeth Lämmerhirt.

Którego świętego imię nosi lipski kościół, w którym Bach był kantorem od 1723 roku do śmierci?

Przyjęcie tej posady wymagało odwagi: z kapelmistrza książęcego Bach stawał się z powrotem kantorem miejskim.

Który instrument klawiszowy praktycznie jeszcze nie istniał w czasach młodości Bacha?

Bach był przede wszystkim organistą; grał też na klawesynie, klawikordzie, skrzypcach i altówce, być może także na lutni.

Ile koncertów brandenburskich z 1721 roku wchodzi w skład dorobku orkiestrowego Bacha?

Obok nich Bach pozostawił cztery suity na orkiestrę oraz koncerty na instrumenty klawiszowe i skrzypce.

Na dwór którego władcy Bach przybył do Poczdamu w 1747 roku?

W spotkaniu pomogło to, że syn kompozytora, Carl Philipp Emanuel, był w Poczdamie nadwornym klawesynistą.

Co uniemożliwiło młodemu Bachowi dalsze śpiewanie w chórze chłopięcym w Lüneburgu?

Pozwolono mu jednak zostać: grał w przykościelnej orkiestrze na skrzypcach i altówce, a czasem także na klawesynie i organach.

W jakim mieście odbyła się koronacja, na którą Bach napisał kantatę dla króla Polski?

Wcześniej kompozytor zadedykował monarsze Kyrie i Gloria, dwie pierwsze części jednej ze swoich mszy.

Na jaką dolegliwość hrabiego Keyserlinga miały ponoć pomagać „Wariacje Goldbergowskie”?

Hrabia był niemieckim dyplomatą w służbie rosyjskiej, w tamtym czasie posłem nadzwyczajnym Rosji w Polsce.

Kto w 1829 roku w Berlinie na nowo „odkrył” Bacha, wykonując „Pasję według św. Mateusza”?

Po śmierci Bach został zapomniany, a jego nazwisko przyćmiła kariera syna, Carla Philippa Emanuela.

Na wczesne dzieła którego kompozytora duży wpływ miał Johann Christian Bach?

Johann Christian, urodzony w 1735 roku, był jednym z pięciu synów Jana Sebastiana, którzy zostali znanymi muzykami.

Przy świetle czego młody Bach miał podobno przepisywać w domu brata kompozycje mistrzów?

Osieroconym chłopcem zaopiekował się najstarszy brat Johann Christoph, organista w Ohrdruf, u którego Bach uczył się gry na różnych instrumentach.

Ile dzieci łącznie miał Johann Sebastian Bach z obu małżeństw?

Dziesięcioro z nich nie dożyło pełnoletniości. Druga żona, Anna Magdalena, pomagała mężowi w przepisywaniu nut.

O tytuł nadwornego kompozytora którego króla Polski Bach zaczął zabiegać w 1733 roku?

Starania zakończyły się powodzeniem dopiero w 1736 roku; mimo nowych tytułów Bach pozostał w Lipsku.

Który reformator 200 lat przed Bachem uczył się w tej samej szkole łacińskiej?

Bach uczęszczał do tej szkoły, działającej przy kościele św. Jerzego, w latach 1692–1695.

Gry którego organisty Bach pojechał posłuchać do Lubeki, samowolnie przedłużając urlop?

Wyprawa obrosła legendą: część biografów utrzymuje, że Bach dotarł do Lubeki pieszo.

Kto założył na lipskim uniwersytecie Collegium Musicum, którym Bach kierował od 1729 roku?

Stanowisko miało charakter prestiżowy; na cotygodniowych koncertach Bach prezentował własne kompozycje, głównie instrumentalne.

Ile utworów Bacha nagrano na pozłacanym dysku wysłanym w kosmos na sondach Voyager?

Dysk Voyager Golden Record umieszczono na dwóch sondach wystrzelonych w przestrzeń kosmiczną w 1977 roku.

Na czym opiera się trzeci temat ostatniej, niedokończonej fugi w „Kunst der Fuge” Bacha?

Dźwięki B-A-C-H wieńczą cykl uważany przez wielu za szczytowe osiągnięcie techniki polifonicznej.

Jaki tytuł nosi wieloczęściowy utwór, który Bach zadedykował królowi Prus?

Kompozycja składa się z fug, kanonów i triosonaty, opartych na temacie królewskim.

Które arcydzieło muzyki chóralnej Bacha nigdy nie zostało wykonane za jego życia?

Kompozytor ukończył ją pod koniec życia, łącząc nowe części z fragmentami dzieł napisanych wcześniej.

Którym z kolei dzieckiem swoich rodziców był Johann Sebastian Bach?

Był zarazem ostatnim dzieckiem w luterańskiej rodzinie, której tradycje muzyczne sięgały XVI wieku.

Spór o jaki nurt religijny utrudniał Bachowi pracę organisty w Mühlhausen?

Zwolennicy tego nurtu nie tolerowali efektownej muzyki religijnej, co zniechęcało kompozytora; po roku wyjechał z miasta.

W którym roku nagle zmarła Maria Barbara, pierwsza żona Bacha?

Kompozytor był wtedy w podróży z księciem Leopoldem; najstarsza córka, Katarzyna Dorota, miała zaledwie 12 lat.

Kto w XX wieku skatalogował utwory Bacha, tworząc katalog znany pod skrótem BWV?

Skrót pochodzi od nazwy Bach-Werke-Verzeichnis; katalog obejmuje ponad 1000 znanych utworów kompozytora.

Po śmierci którego muzyka w 1722 roku zwolniła się posada, o którą Bach ubiegał się w Lipsku?

Kompozytor miał wtedy 38 lat i stanął do konkursu, choć władze początkowo faworyzowały innego kandydata.

Ilu mniej więcej śpiewaków liczył chór alumnów wykonujący w Lipsku kantaty Bacha?

Utwory rozbrzmiewały podczas nabożeństw w każdą niedzielę, a chórem kierował sam kompozytor.

Ilu potomków Hansa Bacha zostało muzykami do czasów Johanna Sebastiana?

Protoplasta rodu urodził się około 1520 roku, a jego potomkowie byli organistami kościelnymi, muzykami nadwornymi i kompozytorami.

Kto namalował jedyny zachowany autentyczny portret Johanna Sebastiana Bacha?

Obraz powstał cztery lata przed śmiercią kompozytora.

Ile marek wpłacił do kasy kościelnej rywal, z którym Bach przegrał walkę o posadę w Hamburgu?

Chodziło o prestiżowe stanowisko organisty w kościele św. Jakuba; przyjaciele kompozytora publicznie piętnowali decyzję władz.