Max Planck — 30 ciekawostek

Jak nazwano określone porcje, w których według koncepcji Plancka emitowana jest energia?

Pomysł, że energia nie może być emitowana w dowolnych ilościach, dał początek całej nowej mechanice.

Promieniowanie jakiego obiektu badał Max Planck, gdy w 1900 wprowadził nową stałą fizyczną?

Planck zmodyfikował przy tej okazji prawo Wiena, a nową stałą nazwano później jego nazwiskiem.

W którym mieście urodził się w 1858 roku fizyk Max Planck?

Zmarł 4 października 1947 w Getyndze, gdzie jego dziadek i pradziadek byli niegdyś profesorami.

W którym roku Max Planck został laureatem Nagrody Nobla?

Od lat 20. XX wieku uchodził za największy autorytet w dziedzinie fizyki w Niemczech.

Które towarzystwo naukowe przemianowano po wojnie na Towarzystwo Maxa Plancka?

Planck piastował wiele czołowych stanowisk w niemieckich towarzystwach naukowych, a temu przewodniczył w latach 30.

Od kogo Planck uzyskał w 1933 zapewnienie, że nauce nie zagrożą kolejne antysemickie środki?

Zapewnienie padło po wprowadzeniu w kwietniu 1933 Prawa o przywróceniu zawodowej służby cywilnej.

Dlaczego Einstein wycofał się z sesji o teorii względności zorganizowanej przez Plancka w 1922?

Sesja była częścią obchodów 100. rocznicy założenia Towarzystwa Niemieckich Przyrodników i Lekarzy, a Einstein miał być głównym prelegentem.

W jakim wieku Max Planck ukończył szkołę średnią?

Do swego dawnego gimnazjum w Monachium wrócił na krótko po doktoracie, już jako nauczyciel matematyki i fizyki.

Do której akademii wybrano Maxa Plancka w 1894 roku?

Wybór był wyrazem ugruntowanej już pozycji naukowej berlińskiego profesora.

Który monachijski profesor odradzał Planckowi fizykę, bo prawie wszystko już w niej odkryto?

Planck odparł, że nie pragnie odkrywać nowych rzeczy, a jedynie zrozumieć podstawy tego, co już opisano.

Ku pamięci którego chemika zaplanowano uroczystość, której Planck bronił w styczniu 1935?

Chemik zmarł na emigracji, wydalony za odmowę zwolnienia żydowskich pracowników Instytutu Chemii Fizycznej.

Jak Max Planck tłumaczył po I wojnie swój podpis pod Manifestem do cywilizowanego świata?

Mimo tych tłumaczeń nigdy nie odwołał swojego udziału w tej akcji propagandowej.

Jakiej dziedziny profesorami w Getyndze byli dziadek i pradziadek Maxa Plancka?

Planck pochodził z rodziny uczonych: jego stryj był sędzią i jednym z autorów niemieckiego kodeksu cywilnego.

Jaką funkcję na Uniwersytecie Berlińskim pełnił Planck, gdy w 1914 sprowadził tam Einsteina?

Planck jako jeden z pierwszych docenił teorię względności; jej twórca trafił na berlińską uczelnię w marcu 1914.

Którym z kolei dzieckiem w rodzinie był Max Planck?

Dwoje z jego rodzeństwa pochodziło z pierwszego małżeństwa ojca.

W którym roku Max Planck podjął studia na Uniwersytecie Monachijskim?

Na tej samej uczelni spędził później pięć lat jako privatdozent, utrzymując się z publikacji naukowych.

Która monografia Plancka zyskała w 1887 wyróżnienie na uniwersytecie w Getyndze?

Wcześniejsze prace Plancka z dziedziny termodynamiki i entropii nie wzbudziły początkowo zainteresowania świata naukowego.

Ile lat miał Max Planck, gdy przeprowadził przewód habilitacyjny?

Rozprawa habilitacyjna z czerwca 1880 dotyczyła stanów równowagi ciał izotropowych w różnych temperaturach.

W którym roku Max Planck obronił doktorat?

Kilka miesięcy wcześniej, w październiku 1878, zdał państwowy egzamin nauczycielski.

Z którym ze swoich berlińskich wykładowców fizyki zaprzyjaźnił się Max Planck?

Berliński rok studiów skłonił go także do samodzielnej lektury, po której za specjalność obrał naukę o cieple.

W którym roku Max Planck oficjalnie przeszedł na emeryturę?

Pozostał jednak czynnym naukowcem i prowadził serie wykładów w kraju i za granicą, także po 1933.

Dyfuzję jakiego gazu przez rozgrzaną platynę badał doświadczalnie młody Max Planck?

Były to jedyne eksperymenty w całej jego naukowej karierze; szybko przeszedł do fizyki teoretycznej.

Czyje prace studiował samodzielnie Max Planck, zanim wybrał naukę o cieple jako specjalność?

Drugiej zasadzie mechanicznej teorii ciepła Planck poświęcił potem swoją rozprawę doktorską.

Który nauczyciel monachijskiego gimnazjum inspirował Plancka lekcjami matematyki i astronomii?

Rodzina przeniosła się do Monachium w 1867, a chłopca zapisano do elitarnego Königliches Maximiliansgymnasium.

Kto w maju 1937 zastąpił Plancka na stanowisku przewodniczącego towarzystwa KWG?

Następca był prezesem IG Farben, a zmiana miała zacieśnić związki towarzystwa z niemieckim przemysłem.

U którego matematyka Max Planck studiował w Berlinie od 1877 roku?

W Berlinie spędził rok, słuchając też wykładów sławnych fizyków, w tym Gustawa Kirchhoffa.

Ilu innych uczonych i artystów podpisało wraz z Planckiem manifest z 4 października 1914?

Sygnatariusze bronili „honoru Niemiec” przed oskarżeniami o wywołanie wojny, o militaryzm i zbrodnie wojenne.

W którym roku Max Planck awansował na profesora zwyczajnego Uniwersytetu Berlińskiego?

Na berlińską uczelnię powołano go rok po tym, jak jego monografię wyróżniono w Getyndze.

Czyj sprzeciw przekreślił kandydaturę Johannesa Starka do berlińskiej akademii nauk?

Starka nominował Planck wraz z Friedrichem Paschenem, którego Stark zastąpił na czele Instytutu Fizyczno-Technicznego Rzeszy.

Który z tych laureatów Nagrody Nobla był doktorantem Maxa Plancka?

Planck był promotorem kilku późniejszych sław fizyki, w tym dwóch noblistów.