30 leuke feiten over Noordelijke IJszee

Welke titel draagt de Noordelijke IJszee onder de vijf oceanen op aarde?

Die status kent de Internationale Hydrografische Organisatie toe; sommige oceanografen zien het water eerder als een soort middellandse zee van het noordpoolgebied.

Welk schip ging in 1912 verloren na een botsing met een ijsberg?

IJsbergen die van het land losbreken, drijven met de zeestromen tot in de drukke vaarroute tussen Europa en Noord-Amerika.

Welke twee oceanen verbindt de Noordwestelijke Doorvaart met elkaar?

De route slingert door de poolarchipel van Canada en heet in het Engels Northwest Passage.

Onder welke naam staat de Noordelijke IJszee bekend in vertalingen uit het Engels?

Het water ligt ten noorden van Eurazië en Noord-Amerika en herbergt het grote ijsveld van de Noordpool.

Welke smalle zeestraat verbindt de Noordelijke IJszee als enige met de Grote Oceaan?

Aan de Atlantische kant is de toegang veel breder: daar ligt de voornaamste opening, met een zeebodem op gemiddeld 600 meter diepte.

Welke schepen hielpen de olietanker SS Manhattan op delen van de Noordwestelijke Doorvaart?

Ze kwamen van de Canadese en de Amerikaanse marine en kustwacht.

Dankzij welk proces vermenigvuldigt het plankton in de Noordelijke IJszee zich 's zomers snel?

In de poolzomer schijnt de zon dag en nacht; in de winter is er juist nauwelijks genoeg licht om te overleven.

Welke Noor bevoer in 1903-1906 als eerste daadwerkelijk de Noordwestelijke Doorvaart?

Tegen die tijd was het gebied door de vele zoektochten wel in kaart gebracht, maar een vaarroute was nog niet gevonden.

Welke warme zeestroom remt de ijsvorming aan de Europese kant van de Noordelijke IJszee?

Daardoor ligt de grens van de ijskap daar duidelijk noordelijker dan bij Alaska.

Naar welk gebied zochten zeevaarders rond 1600 een kortere route via het hoge noorden?

Vooral aan het eind van de 16e en het begin van de 17e eeuw trok de ene expeditie na de andere erop uit om de gedroomde doorvaart te vinden.

Wie werd in 1845 uitgezonden om de Noordwestelijke Doorvaart te vinden?

Zijn schip kwam vast te zitten in het ijs bij King William Island en alle opvarenden kwamen om.

Welke vorm van plantenleven komt als vrijwel enige volop voor in de Noordelijke IJszee?

Het voedt zich met voedingsstoffen uit rivieren en uit de zeestromingen van de Atlantische en de Grote Oceaan.

In welke maand bereikt het zee-ijs op de Noordelijke IJszee zijn grootste omvang?

Het minimum valt een half jaar later, in september: de hoeveelheid zee-ijs volgt een duidelijk seizoenspatroon.

Welke baai werd ontdekt tijdens de vroege zoektochten naar de Noordwestelijke Doorvaart?

De doorvaart zelf vonden zeevaarders als Martin Frobisher, John Davis en Jens Munk niet.

Welke kaap kunnen zeeschepen vermijden door langs de noordkust van Canada te varen?

Ook de lange omweg via het Panamakanaal vervalt, nu het terugtrekkende ijs de noordelijke routes vrijmaakt.

Welke randzee van de Noordelijke IJszee blijft dankzij warm water het hele jaar ijsvrij?

Deze zee ligt ten noorden van Noorwegen en wordt in het oosten begrensd door Nova Zembla; andere randzeeën vriezen in de winter meestal dicht.

Welke ontdekkingsreiziger zocht de Noordwestelijke Doorvaart vanaf de Grote Oceaan?

Na de napoleontische oorlogen nam de Britse marine de zoektocht intensief ter hand.

Voorbij welk eiland komen zuidwaarts drijvende ijsbergen in de vaarroute Europa–Noord-Amerika?

Ze worden meegevoerd door de Oost-Groenland- of de Labradorstroom en kunnen zo groot zijn dat ze de scheepvaart bedreigen.

Hoe heet de polaire zeestroom die de Noordelijke IJszee in zuidelijke richting verlaat?

Door dezelfde opening stroomt juist warm Atlantisch water naar binnen; de koude stroom loopt langs de oostkust van Groenland.

Welke wind overheerst enigszins boven de Noordelijke IJszee en stuurt zo het drijvende ijs?

Het gevolg is een stroming van water en ijs van oost naar west, met uitzonderingen bij de opening naar de Atlantische Oceaan.

Hoeveel zee-ijs verloor de Noordelijke IJszee in de zomermaanden ruwweg tussen 1979 en 2020?

In de winterperiode bleef het verlies veel kleiner; een kentering in de dalende trend is niet zichtbaar.

Hoe heet het moment waarop het zomerzee-ijs rond de Noordpool geheel verdwenen zal zijn?

Ramingen uit 2020 plaatsten dat moment rond 2035, als de dalende trend zich voortzet.

Op hoeveel miljard vaten wordt de aardolievoorraad in de Noordpoolregio geschat?

Dat is zo'n 13% van de wereldoliereserve; onder meer Noorwegen, Denemarken en Canada maken aanspraak op de delfstoffen.

De lange as van de arctische ijskap loopt van welke eilandengroep naar het westen van Alaska?

Aan de Europese kant reikt de ovale ijskap minder ver naar het zuiden, omdat warm Atlantisch water daar de ijsvorming afremt.

Wat voor dier is de Cyanea capillata, die overvloedig voorkomt in de Noordelijke IJszee?

In hetzelfde water leeft de Pholis fasciata, de enige soort botervis die er voorkomt.

Naar welk eiland loopt de 1800 km lange onderzeese rug vanaf de Nieuw-Siberische Eilanden?

Onderweg kruist de rug de Noordpool; het eindpunt ligt bij Canada.

Wie kreeg van de Britse marine de prijs voor het ontdekken van de Noordwestelijke Doorvaart?

Echt bevaren had hij de route niet: een deel van de afstand tussen twee schepen legde zijn expeditie met sleden af.

Wie leidde net als John Ross tussen 1818 en 1833 expedities in het Canadese poolgebied?

Hun tochten vielen in de periode waarin de Britse marine intensief naar de doorvaart zocht.

Hoeveel kilometer meet de kustlijn van de Noordelijke IJszee?

Die kust hoort bij Eurazië, Noord-Amerika, Groenland en een reeks eilanden die samen de oceaan vrijwel insluiten.

Valse verhalen over een bevaren Noordwestelijke Doorvaart spraken van de Straat van wat?

De naam bleef hangen, hoewel in die tijd geen enkel schip de route werkelijk had gevonden.