30 leuke feiten over Pjotr Iljitsj Tsjaikovski

Aan welke ziekte overleed Tsjaikovski op 53-jarige leeftijd?

Aan die doodsoorzaak wordt steeds weer getwijfeld; een hardnekkig gerucht wil dat hij opzettelijk besmet water dronk.

Onder welke sprookjestitel is Tsjaikovski's ballet ‘De Schone Slaapster’ ook bekend?

Het is het middelste van zijn drie balletten en draagt opusnummer 66; ‘Het zwanenmeer’ ging eraan vooraf.

Tot welke stijlperiode wordt de componist Pjotr Iljitsj Tsjaikovski gerekend?

Hij werd op 7 mei 1840 geboren en stierf op 6 november 1893; zijn balletten en symfonieën horen bij de populairste werken van het klassieke repertoire.

Welk ballet schreef Tsjaikovski in 1891-1892 als zijn opus 71?

In het Russisch heet het ballet ‘Sjtsjelkoentsjik’; in 1892 stelde de componist er ook een orkestsuite uit samen.

In welk stadje werd Pjotr Iljitsj Tsjaikovski in 1840 geboren?

Het stadje ligt in het huidige Oedmoertië en hoorde vroeger bij de provincie Vjatka van het Keizerrijk Rusland.

Welk beroep had Tsjaikovski voordat hij muziek ging studeren?

Na zijn studie aan het conservatorium van Sint-Petersburg werd hij leraar aan het net geopende conservatorium van Moskou.

Welke fantasie-ouverture schreef Tsjaikovski in 1869 naar Shakespeare?

De componist werkte het stuk nog twee keer om; naar dezelfde toneelschrijver schreef hij later ook ‘De storm’ en ‘Hamlet’.

Welke dans verwerkte Tsjaikovski op bijzondere wijze in zowel balletten als symfonieën?

Zijn werken zijn daarnaast geliefd om de zeer welluidende orkestratie en de rijkdom aan melodieën.

Naar welke twee componisten ging de muzikale voorkeur van Tsjaikovski uit?

Zelf slaagde hij erin invloeden uit de West-Europese klassieke muziek succesvol met de Russische muziek te verbinden.

Onder welke Nederlandse titel is Tsjaikovski's opera ‘Pique Dame’ ook bekend?

Het werk draagt opusnummer 68; een jaar later volgde met ‘Iolanta’ zijn laatste opera.

Naar welke Italiaanse stad verwijst de titel van Tsjaikovski's strijksextet opus 70?

Het sextet in d-klein werd in 1891-1892 nog herzien en is een van zijn laatste kamermuziekwerken.

Voor welk solo-instrument schreef Tsjaikovski zijn ‘Variaties op een Rococothema’?

Voor hetzelfde instrument schreef hij in 1887 ook het ‘Pezzo Capriccioso’ in b-klein, opus 62.

Welke leerlinge stuurde Tsjaikovski in de lente van 1877 een brief met een liefdesverklaring?

In juli van dat jaar trouwden ze in de Sint-Joriskerk in Moskou, een kerk die sinds de jaren 1930 verdwenen is.

Welke broer van Tsjaikovski bracht een biografie over de componist uit?

Deze broer zou ook hebben geprobeerd de ware toedracht van het overlijden van de componist geheim te houden.

In welk jaar componeerde Tsjaikovski zijn feestouverture ‘1812’?

Het werk heet voluit ‘Ouverture solennelle 1812’ en draagt opusnummer 49; in hetzelfde jaar ontstond het ‘Capriccio Italien’.

Hoeveel jaar duurde de samenwerking van Tsjaikovski met zijn rijke patrones?

Het einde van die band geldt, net als zijn mislukte huwelijk en de vroege scheiding van zijn moeder, als een van de persoonlijke crises in zijn leven.

Welke bijnaam draagt de Eerste symfonie in g-mineur van Tsjaikovski?

De symfonie ontstond in 1866 en werd acht jaar later herzien.

Op een leesdrama van welke dichter is de ‘Manfred-symfonie’ van Tsjaikovski gebaseerd?

De symfonie in b-mineur uit 1885 kreeg geen nummer en staat in de reeks tussen de Vierde en de Vijfde in.

Hoeveel opera's schreef Tsjaikovski in totaal, de vernietigde meegerekend?

Daarnaast schreef hij zeven symfonieën, de Manfred-symfonie inbegrepen, en verder symfonische gedichten, kamermuziek en liederen.

Welke bijnaam draagt de Vierde orkestsuite in G-groot van Tsjaikovski uit 1887?

Ook de Tweede suite uit 1883 heeft een bijnaam: ‘Suite charactéristique’.

Hoeveel dagen na de première van zijn Zesde symfonie stierf Tsjaikovski?

Zijn dood kwam geheel onverwacht; de symfonie zelf geldt als een uiterst somber werk.

Wie moest de echtgenote van Tsjaikovski tevergeefs tot een scheiding overhalen?

De dood van deze goede vriend en collega wordt tot de grote persoonlijke crises in het leven van de componist gerekend.

In welk jaar werd de naar Tsjaikovski genoemde stad in de kraj Perm opgericht?

De stad ligt op zo'n 20 km ten zuiden van de geboortestad van de componist.

Naar welke plaats vluchtte Tsjaikovski kort na zijn huwelijk, zogenaamd voor een retraite?

Officieel ging het om rust vanwege een zenuwziekte; daarna liet hij zich door vrienden naar het conservatorium van Sint-Petersburg roepen.

Welke opera uit 1869 heeft Tsjaikovski zelf vernietigd?

Het was zijn tweede opera, na ‘Droom op de Volga’ en vóór ‘De Lijfwacht’ uit 1870-1872.

Aan welke instelling droeg Tsjaikovski in 1885 zijn ‘Marche solennelle’ op?

Twee jaar eerder had hij in dezelfde toonsoort, D-groot, een Kroningsmars geschreven.

In welk werk verwerkte Tsjaikovski het eerste deel van zijn onvoltooide symfonie in Es-majeur?

De symfonie bleef in 1892 liggen; het werk waarin ze opging draagt opusnummer 75, en alleen het eerste deel instrumenteerde de componist volledig zelf.

In welk jaar stierf de echtgenote van Tsjaikovski in een instelling?

Ze kreeg een geestesziekte en werd in 1896 krankzinnig verklaard, drie jaar na de dood van haar man.

Wie maakte de geautoriseerde orkestratie van Tsjaikovski's ‘Souvenir d’un lieu cher’?

Het werk uit 1878 bestond oorspronkelijk uit drie stukken voor viool en piano.

Hoe heette in 1874 de oorspronkelijke versie van Tsjaikovski's opera ‘De Pantoffeltjes’?

De herziene versie dateert uit 1885; in het Russisch heet de opera ‘Tsjerevitsjki’.