Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Pjotr Iljitsj Tsjaikovski geldt als een van de grootste componisten van de negentiende eeuw. Zijn balletten, symfonieën en concerten horen tot de meest gespeelde werken van het klassieke repertoire. Deze quiz loopt door zijn leven en zijn oeuvre: van zijn jeugd en zijn opleiding tot zijn opera's, bijnamen van symfonieën en de mensen om hem heen. De vragen lopen op van bekende feiten tot details voor echte kenners.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Aan welke ziekte overleed Tsjaikovski op 53-jarige leeftijd?
Cholera
Aan die doodsoorzaak wordt steeds weer getwijfeld; een hardnekkig gerucht wil dat hij opzettelijk besmet water dronk.
Q 02Onder welke sprookjestitel is Tsjaikovski's ballet ‘De Schone Slaapster’ ook bekend?
Doornroosje
Het is het middelste van zijn drie balletten en draagt opusnummer 66; ‘Het zwanenmeer’ ging eraan vooraf.
Q 03Tot welke stijlperiode wordt de componist Pjotr Iljitsj Tsjaikovski gerekend?
Hoogromantiek
Hij werd op 7 mei 1840 geboren en stierf op 6 november 1893; zijn balletten en symfonieën horen bij de populairste werken van het klassieke repertoire.
Q 04Welk ballet schreef Tsjaikovski in 1891-1892 als zijn opus 71?
De notenkraker
In het Russisch heet het ballet ‘Sjtsjelkoentsjik’; in 1892 stelde de componist er ook een orkestsuite uit samen.
Q 05In welk stadje werd Pjotr Iljitsj Tsjaikovski in 1840 geboren?
Votkinsk
Het stadje ligt in het huidige Oedmoertië en hoorde vroeger bij de provincie Vjatka van het Keizerrijk Rusland.
Q 06Welk beroep had Tsjaikovski voordat hij muziek ging studeren?
Ambtenaar
Na zijn studie aan het conservatorium van Sint-Petersburg werd hij leraar aan het net geopende conservatorium van Moskou.
Q 07Welke fantasie-ouverture schreef Tsjaikovski in 1869 naar Shakespeare?
Romeo en Julia
De componist werkte het stuk nog twee keer om; naar dezelfde toneelschrijver schreef hij later ook ‘De storm’ en ‘Hamlet’.
Q 08Welke dans verwerkte Tsjaikovski op bijzondere wijze in zowel balletten als symfonieën?
Wals
Zijn werken zijn daarnaast geliefd om de zeer welluidende orkestratie en de rijkdom aan melodieën.
Q 09Naar welke twee componisten ging de muzikale voorkeur van Tsjaikovski uit?
Mozart en Mendelssohn
Zelf slaagde hij erin invloeden uit de West-Europese klassieke muziek succesvol met de Russische muziek te verbinden.
Q 10Onder welke Nederlandse titel is Tsjaikovski's opera ‘Pique Dame’ ook bekend?
Schoppenvrouw
Het werk draagt opusnummer 68; een jaar later volgde met ‘Iolanta’ zijn laatste opera.
Q 11Naar welke Italiaanse stad verwijst de titel van Tsjaikovski's strijksextet opus 70?
Florence
Het sextet in d-klein werd in 1891-1892 nog herzien en is een van zijn laatste kamermuziekwerken.
Q 12Voor welk solo-instrument schreef Tsjaikovski zijn ‘Variaties op een Rococothema’?
Violoncello
Voor hetzelfde instrument schreef hij in 1887 ook het ‘Pezzo Capriccioso’ in b-klein, opus 62.
Q 13Welke leerlinge stuurde Tsjaikovski in de lente van 1877 een brief met een liefdesverklaring?
Antonina Miljoekova
In juli van dat jaar trouwden ze in de Sint-Joriskerk in Moskou, een kerk die sinds de jaren 1930 verdwenen is.
Q 21Hoeveel dagen na de première van zijn Zesde symfonie stierf Tsjaikovski?
9
Zijn dood kwam geheel onverwacht; de symfonie zelf geldt als een uiterst somber werk.
Q 22Wie moest de echtgenote van Tsjaikovski tevergeefs tot een scheiding overhalen?
Nikolaj Rubinstein
De dood van deze goede vriend en collega wordt tot de grote persoonlijke crises in het leven van de componist gerekend.
Q 23In welk jaar werd de naar Tsjaikovski genoemde stad in de kraj Perm opgericht?
1955
De stad ligt op zo'n 20 km ten zuiden van de geboortestad van de componist.
Q 24Naar welke plaats vluchtte Tsjaikovski kort na zijn huwelijk, zogenaamd voor een retraite?
Q 14Welke broer van Tsjaikovski bracht een biografie over de componist uit?
Modest
Deze broer zou ook hebben geprobeerd de ware toedracht van het overlijden van de componist geheim te houden.
Q 15In welk jaar componeerde Tsjaikovski zijn feestouverture ‘1812’?
1880
Het werk heet voluit ‘Ouverture solennelle 1812’ en draagt opusnummer 49; in hetzelfde jaar ontstond het ‘Capriccio Italien’.
Q 16Hoeveel jaar duurde de samenwerking van Tsjaikovski met zijn rijke patrones?
13
Het einde van die band geldt, net als zijn mislukte huwelijk en de vroege scheiding van zijn moeder, als een van de persoonlijke crises in zijn leven.
Q 17Welke bijnaam draagt de Eerste symfonie in g-mineur van Tsjaikovski?
Winterdagdromen
De symfonie ontstond in 1866 en werd acht jaar later herzien.
Q 18Op een leesdrama van welke dichter is de ‘Manfred-symfonie’ van Tsjaikovski gebaseerd?
Lord Byron
De symfonie in b-mineur uit 1885 kreeg geen nummer en staat in de reeks tussen de Vierde en de Vijfde in.
Q 19Hoeveel opera's schreef Tsjaikovski in totaal, de vernietigde meegerekend?
10
Daarnaast schreef hij zeven symfonieën, de Manfred-symfonie inbegrepen, en verder symfonische gedichten, kamermuziek en liederen.
Q 20Welke bijnaam draagt de Vierde orkestsuite in G-groot van Tsjaikovski uit 1887?
Mozartiana
Ook de Tweede suite uit 1883 heeft een bijnaam: ‘Suite charactéristique’.
Kamenka
Officieel ging het om rust vanwege een zenuwziekte; daarna liet hij zich door vrienden naar het conservatorium van Sint-Petersburg roepen.
Q 25Welke opera uit 1869 heeft Tsjaikovski zelf vernietigd?
Ondine
Het was zijn tweede opera, na ‘Droom op de Volga’ en vóór ‘De Lijfwacht’ uit 1870-1872.
Q 26Aan welke instelling droeg Tsjaikovski in 1885 zijn ‘Marche solennelle’ op?
Juristenschool
Twee jaar eerder had hij in dezelfde toonsoort, D-groot, een Kroningsmars geschreven.
Q 27In welk werk verwerkte Tsjaikovski het eerste deel van zijn onvoltooide symfonie in Es-majeur?
Derde pianoconcert
De symfonie bleef in 1892 liggen; het werk waarin ze opging draagt opusnummer 75, en alleen het eerste deel instrumenteerde de componist volledig zelf.
Q 28In welk jaar stierf de echtgenote van Tsjaikovski in een instelling?
1917
Ze kreeg een geestesziekte en werd in 1896 krankzinnig verklaard, drie jaar na de dood van haar man.
Q 29Wie maakte de geautoriseerde orkestratie van Tsjaikovski's ‘Souvenir d’un lieu cher’?
Aleksandr Glazoenov
Het werk uit 1878 bestond oorspronkelijk uit drie stukken voor viool en piano.
Q 30Hoe heette in 1874 de oorspronkelijke versie van Tsjaikovski's opera ‘De Pantoffeltjes’?
Vakoela de Smid
De herziene versie dateert uit 1885; in het Russisch heet de opera ‘Tsjerevitsjki’.