30 leuke feiten over Het oude Sparta

Met welke stadstaat vocht Sparta de uitputtende Peloponnesische Oorlog uit?

Aan het einde van die oorlog was Sparta niet alleen te land, maar ook ter zee de belangrijkste macht van Griekenland geworden.

Van welke landstreek was het antieke Sparta de hoofdstad?

Sparta was eeuwenlang een van de belangrijkste poleis, de stadstaten van het oude Griekenland, en werd ook Lakedemonië genoemd.

Hoe heetten de staatsslaven die het land van de Spartaanse burgers bewerkten?

Elke volwaardige burger kreeg van de volksraad een groot stuk land toegewezen, een klèros, dat hij dus niet zelf hoefde te bewerken.

Welke regisseur verfilmde de Slag bij Thermopylae in 2006 als de film 300?

Critici omschreven de film wel als geweldsporno, en in Iran werd er geïrriteerd op gereageerd.

In welk jaar v.Chr. vond de Slag bij Thermopylae plaats?

Een alliantie van Griekse stadstaten stond er tegenover de Achaemenidische Perzen van Xerxes de Grote.

Welke taak hadden de Spartaanse koningen in oorlogstijd?

In vredestijd traden de koningen op als rechters en priesters; hun werkelijke politieke macht was niet erg groot.

Hoe heet de dichte slagorde van hoplieten die de Grieken bij Thermopylae vormden?

De opstelling is weinig wendbaar, maar in een smalle bergpas konden de Grieken niet omsingeld worden.

Welk berucht gerecht aten de Spartanen gezamenlijk in de kazerne?

De naam Sparta roept vooral ijzerharde tucht, zelfbeheersing en een sober kazerneleven in dienst van de staat op.

Aan welke rivier lag het antieke Sparta?

De stad lag op de westelijke oever, in het noorden van een centrale vlakte op de Peloponnesos.

Op welke leeftijd nam de staat de opvoeding van een Spartaans kind over?

Jonge Spartanen woonden daarna in kazernes en hielden zich vooral bezig met sport.

Welk stenen dier werd bij Thermopylae opgericht ter herdenking van Leonidas en zijn Spartanen?

Na de oorlog verzamelden de Grieken hun doden en begroeven die op de heuvel bij het slagveld.

Hoe heetten de elite-infanteristen van het Perzische leger bij Thermopylae?

Zelfs zij braken niet door de Griekse linies, mede doordat Xerxes in groepen liet aanvallen en niet in één keer.

Welke Griek liep tijdens de Slag bij Thermopylae over naar de Perzen?

Hij vertelde de Perzen over een andere bergpas, die door slechts 1000 man werd bewaakt.

Op een graphic novel van welke auteur is de film 300 uit 2006 gebaseerd?

De film werd ook opgevat als een toespeling op een hedendaagse botsing der beschavingen.

Welke stad werd na de Slag bij Leuktra in 371 v.Chr. de belangrijkste macht in Griekenland?

Bij die slag kwam de helft van de Spartanen om, en Sparta raakte ook Messenië kwijt.

Van welk gebergte werden zwakke Spartaanse baby's volgens Plutarchus geworpen?

Tegenwoordig denken wetenschappers dat zulke kinderen niet naar beneden werden geworpen, maar in de bergen te vondeling werden gelegd.

Welke Griekse stam onderwierp volgens historici de oorspronkelijke bewoners rond Sparta?

De onderworpen bewoners, die zelf niet tot die stam behoorden, werden als slaven op de velden te werk gesteld.

Welke functionarissen vormden het dagelijks bestuur van Sparta?

Het waren er vijf, en ze controleerden ook of iedereen zich aan de wetten hield, de koningen inbegrepen.

Welke zeestraat liet Xerxes volgens de overlevering geselen omdat het water niet gehoorzaamde?

Xerxes stond bekend om zijn woedeaanvallen; zijn leger stak de zeestraat uiteindelijk over via een brug van schepen.

Hoe heetten de vrije omwonenden van Sparta die leefden van handel en nijverheid?

Ze waren vrij, maar hadden geen politieke rechten in de Spartaanse staat.

In welke eeuw v.Chr. ontstond het historische Sparta?

Al in de Myceense periode was Sparta een belangrijk cultuurcentrum, wat ook door archeologische vondsten wordt bevestigd.

Welke eis stelde koning Leonidas aan de 300 hoplieten die hij voor Thermopylae uitkoos?

De zonen moesten oud genoeg zijn om de familieverantwoordelijkheden van hun vader over te nemen; de koning voorzag de afloop al.

Welk Spartaans orgaan keurde pasgeboren kinderen op hun gezondheid?

Een gezond kind mocht in leven blijven; voor een kind met lichamelijke of geestelijke problemen gold dat niet.

Waarin kregen Spartaanse jongens vanaf hun twaalfde les?

Daarvoor draaide het leven van de jongens in de kazerne vooral om sport.

Hoe heette de mogelijk geheime staatspolitie waar 18-jarige Spartanen deel van uitmaakten?

Het kan ook een rituele inwijding tot volwassene zijn geweest; op dezelfde leeftijd begon de strenge opleiding tot hopliet.

Welke Grieken bleven met zo'n 700 man vrijwillig bij de Spartanen in de pas van Thermopylae?

In 1997 kregen zij een eigen monument, dat naast dat van de Spartanen staat.

Sinds welk jaar bestaat het moderne Sparta?

De nieuwe stad werd op last van koning Otto aangelegd door Beierse architecten.

Hoeveel mannen telde de Spartaanse raad van oudsten, de koningen niet meegerekend?

Wie geen koning was, moest ouder dan zestig jaar zijn om in deze raad te komen, en bleef dan lid voor het leven.

Hoe heet het samengaan van dorpen tot één polis, zoals bij het ontstaan van Sparta?

Bij Sparta ging het om vier dorpen in een alluviale vlakte, waar de oorspronkelijke bewoners naar de randen werden verdrongen.

Welk koningsgeslacht leverde naast de Agiaden steeds een van de koningen van Sparta?

De koningen uit beide geslachten regeerden gelijktijdig, terwijl de monarchie in vrijwel alle andere Griekse stadstaten al was verdwenen.