Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Atlantis is het mythische eilandenrijk dat Plato beschreef en dat door een catastrofe in zee zou zijn verdwenen. Of het ooit bestond, is nooit aangetoond, maar het verhaal blijft boeien. Deze quizvragen gaan over Plato's beschrijving van het eiland, de hoofdstad met haar ringen en de tempel, en over de vele ideeën over de ligging. Ook de sporen in boeken, strips, muziek, games en film komen aan bod, van makkelijk tot pittig.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Welke filmheld moet in een spel van LucasArts Atlantis vinden voordat de nazi's dat doen?
Indiana Jones
Het personage Sophia Hapgood uit het spel is een verwijzing naar professor Charles Hapgood, bekend van een theorie over de ligging van Atlantis.
Q 02In welke twee dialogen van Plato wordt Atlantis voor het eerst vermeld?
Timaeus en Critias
Het zijn mogelijk Plato's laatste werken, een soort literair testament; sommigen nemen aan dat de dood hem overviel terwijl hij aan het tweede schreef.
Q 03Hoelang duurde volgens Plato de ramp waarbij Atlantis in zee verdween?
Eén dag en nacht
Zware aardbevingen en overstromingen gingen eraan vooraf. In dezelfde ramp werd ook de complete strijdmacht van Athene door de aarde verzwolgen.
Q 04Hoeveel koningen regeerden er volgens Plato over het eiland Atlantis?
Tien
Plato schetst een paradijselijk eiland met voedsel in overvloed, waar olifanten en paarden over de weiden zwierven en uit meren en rivieren dronken.
Q 05De vulkaanuitbarsting op welk eiland rond 1600 v.Chr. zou Plato hebben geïnspireerd?
Santorini
Het eiland heet ook Thera. Mogelijk vaagde de uitbarsting de Minoïsche beschaving op Kreta weg, al ligt dat gebied niet voorbij de Zuilen van Hercules.
Q 06Welke god besloot volgens Plato het verdorven geslacht van Atlantis te straffen?
Zeus
De Atlantiërs konden de weelde niet meer aan toen hun goddelijke deel verzwakte door de menging met sterfelijken; ze raakten vervuld van hebzucht en macht.
Q 07In welk jaar verscheen de Disney-animatiefilm 'Atlantis: De verzonken stad'?
2001
De film duurt 92 minuten en combineert sciencefiction en actie met de legende van het verzonken eiland. De hoofdregisseur was Kirk Wise.
Q 08Van welke Athener, een van de zeven wijzen, hoorde de familie van Critias over Atlantis?
Solon
Dropides, een verwant en goede vriend van de wijze, gaf het verhaal door aan zijn zoon, de grootvader van de Critias die in Plato's dialoog aan het woord is.
Q 09Welk eiland uit de verhalen van J.R.R. Tolkien is mogelijk op Atlantis gebaseerd?
Númenor
De bewoners worden hoogmoedig en vallen de Onsterfelijke Landen binnen, waarna het eiland wordt vernietigd. In het Quenya heet het daarna 'Atalantë'.
Q 10Welke eilandengroep maakte volgens de schrijver Ignatius Donnelly deel uit van Atlantis?
Azoren
Geologen vonden rond de eilanden geen sporen van een ramp waarbij veel land onder water verdween, hoewel de oceaanbodem er betrekkelijk goed is onderzocht.
Q 11Hoe heet de jonge taalkundige en cartograaf in Disneys 'Atlantis: De verzonken stad'?
Milo Thatch
Hij denkt de locatie te kennen dankzij een oud dagboek, het Sheppard's Journal, en neemt in de expeditie de plaats in van zijn overleden grootvader Thaddeus.
Q 12Welk legendarisch metaal, ook 'bergkoper' genoemd, kwam volgens Plato op Atlantis voor?
Orichalcum
In de grote tempel stond een zuil van dit metaal, waarop de wetten en de eed waren geschreven. Ook de ivoren zoldering was ermee versierd.
Q 13Welke auteur beschreef in de roman 'New Atlantis' (1627) de ideale stad der geleerden?
Francis Bacon
Het oudste bekende commentaar op Plato's verhaal kwam van Crantor uit Soloi, die het letterlijk nam en het in Egyptische hiërogliefen bevestigd zou hebben gezien.
Q 21Met welke dochter van Euenor en Leukippe huwde de zeegod die over Atlantis heerste?
Kleito
Op de heuvel waar zij woonde, bouwde de god de hoofdstad en legde hij ringen van aarde en zee aan. Zij geldt als stammoeder van de Atlantiërs.
Q 22In welk jaar bracht de Britse zanger Donovan de single 'Atlantis' uit?
1968
Ook de Brits-Italiaanse rockgroep The Trip en de Italiaanse zanger Franco Battiato lieten zich door de mythe inspireren, met een album en een lied 'Atlantide'.
Q 23Uit welk hypothetisch continent kwam Atlantis voort volgens Helena Blavatsky?
Lemurië
In 'De Geheime Leer' (1888) brak Atlantis in twee stukken, Ruta en Daitya, en daarna in zeven eilanden. De Guanchen zag ze als directe afstammelingen.
Q 14Groter dan welke twee gebieden samen was het eiland Atlantis volgens Plato?
Noord-Afrika en Klein-Azië
De bevolking leefde er in overvloed en weelde. De koningen beheersten volgens Plato ook vele andere eilanden en delen van een continent aan de overzijde.
Q 15In welk stripalbum uit 1996 maken twee beroemde Galliërs een reis naar Atlantis?
De beproeving van Obelix
In andere strips, zoals die van Suske en Wiske en van Blake en Mortimer, is Atlantis een beschaving die naar een andere planeet is gevlucht.
Q 16Rond welk jaar voor Christus zou Atlantis door een catastrofe zijn verdwenen?
9600
Dat jaartal ligt dicht bij het einde van de laatste ijstijd, zo'n 11.000 jaar geleden, toen de zeespiegel aanvankelijk razendsnel steeg.
Q 17Welke helderziende zei in een visioen de hele geschiedenis sinds Atlantis te hebben gezien?
Edgar Cayce
Hij zag Atlantis als een hoogtechnologische beschaving op basis van kristallen, waarvan de kennis onder de voorpoten van de sfinx van Gizeh bewaard zou liggen.
Q 18Welke geschiedschrijver vertelde al vóór Plato over een 'Atlantische' zee?
Herodotos
Plato heeft het woord 'Atlantisch' dus niet verzonnen. Nog eerder schreef Anaximander van Miletus, maker van een vroege wereldkaart, over de Atlantische Oceaan.
Q 19Welk land was volgens Olaus Rudbeck in 'Atland eller Manheim' het verloren Atlantis?
Zweden
Het werk verscheen tussen 1679 en 1702. Ook Scandinavië als geheel en de Noordzee zijn ooit genoemd als de plek waar Atlantis gevonden zou zijn.
Q 20Welke vogels waren in de tekenfilmserie 'Alfred J. Kwak' heel bijzondere glasblazers?
Dodo's
Toen de aarde dreigde te overstromen, maakten ze gigantische glazen bollen om zich in te verbergen. Die zonken na een storm naar de zeebodem: zo ontstond Atlantis.
Q 24Uit welk jaar stamt de Piri Reis-kaart, vaak aangehaald in theorieën over Atlantis?
1513
Volgens sommigen toont de kaart een kust zoals die er onder het ijs uitziet, maar de meeste wetenschappers zien alleen de doorgetekende kust van Zuid-Amerika.
Q 25Uit welke Egyptische stad kwamen de priesters die volgens Plato het Atlantisverhaal vertelden?
Saïs
De stad bestond volgens een oude priester al 8000 jaar en zou net als Athene door Athena-Neith zijn gegrondvest.
Q 26De verwoesting van welke Griekse stad in 373 v.Chr. zou Plato tot Atlantis hebben geïnspireerd?
Helike
Een andere kandidaat is de mislukte Atheense expeditie naar Sicilië in 415–413 v.Chr.; weer anderen denken aan een zondvloedverhaal.
Q 27Tot welke streek in Europa reikte volgens Plato de macht van de Atlantiërs?
Tyrrhenië
In Afrika hadden ze het voor het zeggen in Libië tot aan Egypte. Hun leger rukte op om heel Europa te veroveren, maar werd door de Grieken verslagen.
Q 28Hoeveel jaar ouder dan haar Egyptische zusterstad zou Athene volgens Plato's verhaal zijn?
1000
Het land van het oude Athene verloor in negenduizend jaar door overstromingen zijn vruchtbare grond; ook de Akropolis was ooit met aarde overdekt.
Q 29Welke stad lag volgens archeoloog Richard Freund op dezelfde plek als Atlantis?
Tartessos
Hij wijst het moerasgebied van het nationaal park Doñana in Zuid-Spanje aan, waar ankers uit de Bronstijd en een concentrische tempel zijn gevonden.
Q 30Hoeveel krijgers bewoonden in Plato's verhaal de top van de Akropolis in het oude Athene?
20.000
Het waren zowel mannen als vrouwen. Ze bouwden een muur rond hun buurt en hadden er een bron, die later door aardbevingen verstopt raakte.