Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Een gladiator leverde bij de oude Romeinen gevechten als volksvermaak. Wat begon bij begrafenissen, groeide uit tot een vast dagprogramma in het amfitheater, met netvechters, wagenstrijders en eigen scholen. In 2000 bracht Ridley Scott die wereld naar het witte doek met het verhaal van generaal Maximus en keizer Commodus. Deze quiz behandelt beide: de wapens, soorten en regels van de echte arena, en het verhaal, de opnamen en de historische missers van de film.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Wie regisseerde de film ‘Gladiator’ uit 2000?
Ridley Scott
Het scenario kwam van David Franzoni; het fictieve verhaal is geïnspireerd op keizer Commodus en zijn vader.
Q 02Van welk Latijns woord voor zwaard is de naam gladiator afgeleid?
gladius
Letterlijk is een gladiator dus een zwaardvechter, al gebruikten de vechters in de arena ook wel andere wapens.
Q 03Welk wapen droeg de retiarius naast zijn grote net en soms een dolk?
drietand
Het net (rete), waaraan deze netvechter zijn naam dankt, had een doorsnee van 3 m.
Q 04Tussen welke roofdieren moet Maximus in ‘Gladiator’ zijn tweede Colosseumgevecht leveren?
tijgers
Commodus bedenkt deze onaangename verrassing om er zeker van te zijn dat Maximus het gevecht niet overleeft.
Q 05Hoe heet de zus van keizer Commodus in de film ‘Gladiator’?
Lucilla
Ze is een oude vriendin van Maximus en regelt een stiekeme ontmoeting tussen hem en senator Gracchus.
Q 06Aan welke gladiatorentrainer wordt Maximus in ‘Gladiator’ door slavenhandelaars verkocht?
Proximo
De trainer was zelf ooit gladiator en kreeg zijn vrijheid terug van Marcus Aurelius.
Q 07In welk land werd voor de film ‘Gladiator’ een deel van het Colosseum nagebouwd?
Malta
De veldslag uit het begin van de film werd gefilmd in een bos in het Engelse Surrey.
Q 08Hoeveel Oscars won de film ‘Gladiator’ uit 2000 uiteindelijk?
vijf
De film was voor twaalf Oscars genomineerd en won onder meer die voor beste film, beste acteur en beste geluid.
Q 09Welk instrument gaf in het amfitheater het teken dat de echte gladiatorengevechten begonnen?
tuba
Daarvoor hielden de gladiatoren bij het inspelen twee aan twee schijngevechten met houten wapens.
Q 10Hoe benadeelt Commodus Maximus vlak voor hun laatste duel in de film ‘Gladiator’?
een dolksteek in de zij
Ondanks het bloedverlies verslaat Maximus de keizer en doodt hij hem op het strijdveld.
Q 11In welk land liggen Ouarzazate en Aït-Ben-Haddou, opnamelocaties van de film ‘Gladiator’?
Marokko
Het huis en de oprijlaan van Maximus staan juist in Italië, net als het tarweveld waar hij doorheen loopt.
Q 12Waarnaar waren de oudste soorten gladiatoren, zoals de Samniet, genoemd?
volkeren
Hun uitrusting bestond uit dezelfde wapens als waarmee die tegenstanders van Rome in hun oorlogen vochten.
Q 13Uit welk deel van het Romeinse Rijk komt generaal Maximus in de film ‘Gladiator’?
Hispania
Het verhaal begint in het jaar 180, als hij het leger naar een beslissende overwinning op Germaanse stammen leidt.
Q 21Bij welke oorlog hoort de veldslag waarmee de film ‘Gladiator’ opent?
Marcomannenoorlog
In werkelijkheid sloot Commodus een overhaast vredesverdrag, waardoor de noordelijke expansie van het Romeinse Rijk stopte.
Q 22Welke keizer verbood in 200 na Chr. de deelname van vrouwen aan gladiatorengevechten?
Septimius Severus
Al in 11 na Chr. bepaalde een senaatsbesluit dat vrijgeboren vrouwen onder de 20 niet meer in de arena mochten optreden.
Q 23Welke monnik kwam in het jaar 404 naar Rome om tegen de gladiatorengevechten te protesteren?
Telemachus
Hij ging tijdens een voorstelling de arena in om een gevecht te stoppen, waarop het publiek hem aan stukken scheurde.
Q 14Welke ongeslagen Galliër is in ‘Gladiator’ de tweede tegenstander van Maximus in Rome?
Tigris
Maximus wint, maar weigert de genadeslag toe te dienen en laat zijn tegenstander in leven.
Q 15Wat betekent de naam van het gladiatorentype provocator?
uitdager
Hij viel zijn tegenstander plotseling aan uit een onverwachte hoek en droeg onder meer een borstpantser.
Q 16Met wie componeerde Hans Zimmer de muziek van de film ‘Gladiator’?
Lisa Gerrard
De soundtrack telt 17 nummers, waarvan het langste ruim tien minuten duurt.
Q 17Waar ziet de stervende Maximus in ‘Gladiator’ zich herenigd met zijn vrouw en zoon?
Elysium
Na zijn dood wordt Maximus eervol weggedragen, terwijl het lichaam van Commodus in de arena blijft liggen.
Q 18Waar in Rome vochten gladiatoren vooral toen er nog geen amfitheaters bestonden?
Forum Romanum
Voor de toeschouwers werden daar houten tribunes neergezet.
Q 19Hoe heette de baas van een gladiatorenschool die zijn vechters verhuurde voor gevechten?
lanista
Vrijwilligers tekenden bij hem een contract waarin stond hoe vaak en met welke wapens ze zouden vechten.
Q 20Uit welk jaar v.Chr. stamt de eerste vermelding van gladiatorengevechten in Rome?
264
De zoons van Junius Brutus Pera lieten toen bij de begrafenis van hun vader drie paren gladiatoren vechten op de Rundermarkt.
Q 24Hoeveel jaar duurde het regime van de historische keizer Commodus?
12
Zijn bewind werd gekenmerkt door wanbeleid en zware terreur; hij had weinig belangstelling voor staatszaken, wel voor show.
Q 25Naar welke godin van dood en begrafenis was de poort voor gedode gladiatoren genoemd?
Libitina
De winnaar verliet het amfitheater juist via de Poort van Gezondheid en Leven.
Q 26Naar welke Noord-Afrikaanse plaats wordt Maximus in ‘Gladiator’ overgescheept?
Zucchabar
De plaats ligt in de provincie Mauretania Caesariensis; daar begint zijn loopbaan als gladiator.
Q 27In welke stad had de historische Marcus Aurelius de gladiatorenspelen wel verboden?
Antiochië
De reden: de bevolking had een tegenstander van de keizer gesteund. In Rome verbood hij de spelen niet, anders dan de film stelt.
Q 28Uit welke stad in Klein-Azië komt de enige bewaarde afbeelding van vrouwelijke gladiatoren?
Halicarnassus
De twee gladiatrices dragen een groot schild en een klein zwaard, maar geen helm, waarschijnlijk om te tonen dat ze vrouwen waren.
Q 29Hoe heette de bronzen beschermingsplaat die een retiarius van nek tot linkerelleboog droeg?
galerus
Verder was deze netvechter alleen beschermd aan zijn linkerarm en -schouder.
Q 30Welke schoonzoon en generaal had Marcus Aurelius naar verluidt liever als opvolger gezien?
Tiberius Claudius Pompeianus
Het was gebruikelijk dat een keizer een geschikte opvolger adopteerde in plaats van zijn eigen zoon aan te wijzen.