Getting your questions ready
Getting your questions ready
Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Het kerstverhaal kent iedereen, maar wat staat er nu echt in de Bijbel? De evangelisten vertellen over de geboorte van Jezus, de wijzen uit het oosten met hun goud, wierook en mirre, en de wrede koning Herodes. Veel van wat we als vanzelfsprekend zien, kwam pas later: het getal drie, de namen Caspar, Melchior en Balthasar, de os en de ezel, en zelfs de datum 25 december. Deze quiz test wat je weet over het Bijbelse kerstverhaal en de tradities die eromheen zijn gegroeid.
Alle 29 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Welke drie geschenken brachten de wijzen uit het oosten naar de pasgeboren Jezus?
Goud, wierook en mirre
De aanbidding der koningen werd een populair thema in de religieuze kunst, vaak compleet met kamelen.
Q 02Waar zou de messias volgens de profetie geboren worden, zo hoorde Herodes van de schriftgeleerden?
Bethlehem
Herodes stuurde de wijzen daarheen en vroeg hun terug te komen melden waar het kind was, zogenaamd om het zelf te eren.
Q 03Naar welk land vluchtte Jozef met Maria en Jezus voor de kindermoord?
Egypte
Jozef was net als de wijzen door God gewaarschuwd en vertrok op tijd.
Q 04Welke koning schrok van het nieuws dat de wijzen een pasgeboren koning der Joden zochten?
Herodes de Grote
Hij riep de schriftgeleerden en hogepriesters bijeen om te horen waar de messias geboren zou worden.
Q 05Hoe waarschuwde God de wijzen om niet naar Herodes terug te keren?
In een droom
Ze keerden daarom langs een andere route naar hun land terug.
Q 06Op welke datum werd het bezoek van de wijzen in het westers christendom oorspronkelijk gevierd?
6 januari
Sinds de vernieuwing van de liturgie valt het feest in Nederland op de zondag tussen 2 en 8 januari.
Q 07Welke evangelist geeft brede aandacht aan de conceptie van Jezus te Nazareth en zijn geboorte?
Lucas
Het gaat om de hoofdstukken 1:26-38 en 2:1-20 van zijn evangelie.
Q 08In welk boek van het Nieuwe Testament komen de wijzen uit het oosten als enige voor?
Matteüs
Over hun herkomst staat alleen dat ze uit het oosten kwamen; hun aantal en namen worden niet genoemd.
Q 09Van welke drie zonen van Noach vertegenwoordigen de drie koningen volgens de overlevering het nageslacht?
Sem, Cham en Jafet
De koningen zouden uit drie werelddelen komen en staan ook voor drie leeftijden van de mens.
Q 10In welke talen heet Kerstmis tot op de dag van vandaag 'jul'?
Scandinavische
De Germanen vierden rond 21 december al joelfeesten, waarbij het boze werd verjaagd en het licht begroet.
Q 11Welke zegen geeft de paus met kerst vanaf het balkon van de Sint-Pietersbasiliek?
Urbi et Orbi
Die zegen geldt 'voor de stad en voor de wereld'; daarna wenst de paus in verschillende talen een zalig kerstfeest.
Q 12Tot welke leeftijd liet Herodes alle jongetjes vermoorden toen hij merkte dat hij misleid was?
Twee jaar
Hij baseerde zich op het tijdstip van de ster dat hij van de magiërs had gehoord.
Q 13Wat betekent het woord 'Kerstmis' eigenlijk?
Christus-mis
Het woord 'kerst' is ontstaan uit 'christus', de Messias of gezalfde van God.
Q 21In welke eeuw ontstond in Rome de viering van Kerstmis op 25 december?
Vierde eeuw
Wie het feest precies instelde en waarom, is onbekend; er zijn een godsdiensthistorische en een kosmologische verklaring.
Q 22Op een zin van welke profeet gaat de aanwezigheid van de os en de ezel in de kerststal terug?
Jesaja
De dieren hebben geen directe Bijbelse oorsprong; de herders met hun schapen wel.
Q 23Welke kerkvader beredeneerde begin 3e eeuw dat er drie wijzen waren?
Tertullianus
Hij leidde dat getal af uit het aantal geschenken dat de wijzen meebrachten.
Q 14Hoeveel dagen later vieren kerken met de Juliaanse kalender, zoals de Russisch-Orthodoxe Kerk, Kerstmis?
13 dagen
Ook de Ethiopisch-Orthodoxe Kerk volgt voor haar liturgische kalender die oude jaartelling.
Q 15Wie zette in het Italiaanse dorp Greccio de eerste levende kerststal op?
Franciscus van Assisi
Vóór zijn tijd waren afbeeldingen van het kersttafereel vaak tweedimensionaal, met een grot als omgeving.
Q 16Hoe heet het hoogfeest dat in de volksmond Driekoningen wordt genoemd officieel?
Openbaring des Heren
De wijzen horen sindsdien bij elke traditionele kerststal, vaak samen met kamelen.
Q 17Met het geboortefeest van welke zonnegod zou Kerstmis volgens de godsdiensthistorische verklaring concurreren?
Sol Invictus
Er zijn sterkere aanwijzingen voor de kosmologische verklaring, waarbij de geboorte op de winterzonnewende werd gesitueerd.
Q 18Hoeveel wijzen telt de traditie in het oosters christendom?
Twaalf
Het westers christendom houdt het op drie, een getal dat pas in de 3e eeuw werd beredeneerd.
Q 19Door welke apostel werden de drie koningen volgens de legende later gedoopt?
Thomas
Die legende gaat terug op een schrijver uit de 6e eeuw die zich op apocriefe bronnen baseerde.
Q 20In welk land zouden de drie koningen volgens de legende bisschop zijn geworden?
India
Dat zou zijn gebeurd nadat een apostel hen had gedoopt, zo wil de overlevering.
Q 24Van welk oud Perzisch geloof kan een magus, het enkelvoud van magoi, een priester zijn?
Zoroastrisme
Daarom is wel verondersteld dat de wijzen Perzische priesters waren, al vinden de meeste commentaren dat verband niet zeker.
Q 25Uit welk Bijbelboek komt de voorspelling die de benaming 'drie koningen' waarschijnlijk verklaart?
Psalmen
Het gaat om de regel 'Laten alle koningen zich neerwerpen voor hem'; de benaming duikt vanaf de 3e eeuw op.
Q 26Op welke vroegchristelijke schrijver gaat de traditie terug dat Jezus in een grot werd geboren?
Justinus de Martelaar
In het Nabije Oosten werden grotten destijds inderdaad als stal gebruikt, zodat beide tradities elkaar niet uitsluiten.
Q 27Bij welke christenen heten de drie wijzen Larvandad, Goesjnasap en Hormisdas?
Syrische
Ook in andere christelijke tradities dragen de wijzen afwijkende namen.
Q 28Hoe heet Epifanie, de belangrijkste christelijke feestdag van de Ethiopisch-Orthodoxe Kerk, in het Amhaars?
Timkat
In het christelijke Oosten is ook buiten de kerk het Paasfeest belangrijker dan het kerstfeest.
Q 29In welke kroniek uit de 8e eeuw heten de wijzen Bithisarea, Melichior en Gathasp?
Excerpta latina barbari
De vertrouwde namen Balthasar, Melchior en Caspar dateren uit de middeleeuwen.