Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Marie Antoinette werd als Oostenrijkse aartshertogin geboren en trouwde als tiener met de Franse troonopvolger. Als koningin van Frankrijk werd ze bewonderd, bespot en belasterd. Deze quiz volgt haar leven: haar jeugd aan het keizerlijke hof, het huwelijk, haar leven in Versailles en het Petit Trianon, en de Franse Revolutie die haar het leven kostte. De vragen lopen op van bekende feiten tot details voor echte kenners.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Welke keizerin was de moeder van Marie Antoinette?
Maria Theresia
Marie Antoinette was de jongste dochter en het op een na jongste kind van het keizerlijk paar; haar vader was keizer Frans I Stefan van het Heilige Roomse Rijk.
Q 02Welk sieraad uit een berucht schandaal heeft Marie Antoinette zelf nooit in haar bezit gehad?
Diamanten halsketting
De koningin stond bekend om haar schitterende collectie juwelen; veel stukken zijn verloren gegaan en alleen nog op portretten te bewonderen.
Q 03Hoe oud was Marie Antoinette bij haar ceremoniële huwelijk in het kasteel van Versailles?
14
De bruidegom, de latere Lodewijk XVI, was met 15 jaar maar één jaar ouder dan zijn bruid.
Q 04Wat is Le Hameau de la Reine, dat Marie Antoinette in Versailles liet aanleggen?
Nagemaakt boerendorpje
Ver weg van het protocol kon de koningin er boerin spelen; ook haar aangetrouwde tantes bezaten zoiets op hun landgoederen.
Q 05Welke ziekte brak in 1767 uit in de keizerlijke familie van Marie Antoinette?
Pokken
Marie Antoinette had de ziekte al in haar jeugd gehad en was dus immuun; haar oudere zus Maria Josepha overleefde de uitbraak niet.
Q 06Waar werd de Franse koninklijke familie ondergebracht nadat ze uit Versailles was weggehaald?
Tuilerieën
Officieel waren Lodewijk XVI en zijn gezin daar constitutionele monarchen, maar in de praktijk hadden ze geen bewegingsvrijheid.
Q 07In welk keizerlijk paleis in Wenen werd Marie Antoinette geboren?
Hofburg
Ze kwam ter wereld als aartshertogin van Oostenrijk en stond aan het Oostenrijkse hof bekend als Madame Antoine.
Q 08Hoeveel kinderen kreeg Marie Antoinette?
Vier
Haar jongste dochter Sophie Beatrix en haar oudste zoon Lodewijk Jozef stierven jong, in 1787 en 1789; de koningin was ontroostbaar.
Q 09In welke Parijse gevangenis wachtte Marie Antoinette na haar doodvonnis op de terechtstelling?
Conciergerie
De gevangenschap duurde tweeënhalve maand en was zwaar: twee bewakers zaten voortdurend achter een kamerscherm in haar cel.
Q 10Marie Antoinette werd verafschuwd als Madame … (Mevrouw Staatsschuld): welk woord ontbreekt?
Déficit
Ze gaf veel meer uit dan haar toelage toeliet, maar de koning betaalde altijd haar schulden. Toen ze tot inkeer kwam, was het te laat.
Q 11Met wie had Marie Antoinette laat in haar leven een relatie, met medeweten van de koning?
Axel von Fersen
Andere geruchten, bijvoorbeeld over affaires met haar zwager of met de prinses de Lamballe, zijn nooit bewezen.
Q 12Voor welke maîtresse van Lodewijk XV was het Petit Trianon oorspronkelijk een geschenk?
Madame de Pompadour
Zij stierf vóór de voltooiing van het lustslot, waarna de koning het met een andere maîtresse in gebruik nam.
Q 13In welk jaar werd Marie Antoinette geboren?
1755
Haar geboortedag, 2 november, is Allerzielen: dat ze op die katholieke herdenkingsdag ter wereld kwam, werd als een ongunstig voorteken gezien.
Q 21Van wie stamde Marie Antoinette af via haar overgrootmoeder Liselotte van de Palts?
Willem van Oranje
Liselotte van de Palts leefde van 1652 tot 1722 en was de overgrootmoeder van de latere koningin van Frankrijk.
Q 22Wie tekende de aan Marie Antoinette toegeschreven cake-uitspraak al op in zijn autobiografie?
Jean-Jacques Rousseau
In dat boek, voltooid in 1769 en postuum gepubliceerd in 1782, komt de uitspraak van een niet bij naam genoemde grote prinses.
Q 23Welke keizerin liet het Petit Trianon inrichten als museum gewijd aan Marie Antoinette?
Eugénie
Dat gebeurde onder het Tweede Franse Keizerrijk; eerder had het gebouw na de Revolutie nog dienstgedaan als hotel.
Q 14In welk jaar trouwde Marie Antoinette bij volmacht met de Franse dauphin?
1770
De kleine ceremonie vond plaats in Wenen; omdat de bruidegom er niet bij kon zijn, trad haar broer aartshertog Ferdinand als gevolmachtigde op.
Q 15Waar in Parijs sloten de sansculotten de koninklijke familie in augustus 1792 op?
Tour du Temple
De sansculotten hadden eerst het paleis van de koning aangevallen en de Wetgevende Vergadering ten val gebracht.
Q 16In welke maand van 1793 werd Lodewijk XVI, de echtgenoot van Marie Antoinette, terechtgesteld?
Januari
De Conventie had de koning afgezet en hem na een schijnproces geen verbanning of verdere opsluiting gegund.
Q 17In de crypte van welke kerk werden Marie Antoinette en Lodewijk XVI na hun opgraving bijgezet?
Saint-Denis
Eerder lagen ze op een bescheiden kerkhof vlak bij de grote boulevards, dat inmiddels is geruimd.
Q 18Voor welke rechtbank begon in oktober 1793 de rechtszaak tegen Marie Antoinette?
Revolutionair Tribunaal
Ze werd beschuldigd van samenzwering tegen de Franse Republiek en van een reeks verzonnen aanklachten.
Q 19Welke schrijver schetste Marie Antoinette in een psychologische biografie als een leeghoofd?
Stefan Zweig
Volgens hem werd ze pas volwassen na het verlies van twee van haar kinderen en onder de dreiging van de revolutie.
Q 20Welke schilder zat op een balkon toen Marie Antoinette naar het schavot werd gereden?
Jacques-Louis David
Vanaf dat balkon in de Rue du Faubourg St. Honoré schetste hij de laatste tekening die van haar bekend is, met haar Habsburgse onderlip.
Q 24Na welke oorlog moesten de huwelijken van de zussen van Marie Antoinette de vrede bekrachtigen?
Zevenjarige Oorlog
De zussen werden uitgehuwelijkt na de troonsbestijging van hun broer; Frankrijk gold toen als de aartsvijand van Oostenrijk.
Q 25Welk kasteel kocht Marie Antoinette als laatste grote aanschaf voor 6 miljoen livres?
Saint-Cloud
Ze liet de lakeien er háár kleuren dragen in plaats van die van haar echtgenoot, een breuk met de traditie die veel ergernis wekte.
Q 26Welke vorst liet Marie Antoinette en haar man opgraven en in een koninklijke crypte bijzetten?
Lodewijk XVIII
Hij was een broer van de terechtgestelde koning; op de plek waar de lichamen werden gevonden, staat nu een boetekapel.
Q 27Naar welke vesting wilde de koninklijke familie vluchten toen ze in Varennes werd opgepakt?
Montmédy
De mislukte poging, bekend als de Vlucht naar Varennes, werd het koningspaar door de pers zwaar aangerekend.
Q 28In wiens paperassen werd het testament van Marie Antoinette jaren later teruggevonden?
Robespierre
Het testament was bestemd voor haar schoonzus Elisabeth, maar bereikte haar nooit. De koningin vroeg haar kinderen daarin de dood van hun ouders niet te wreken.
Q 29Wie was de aanklager in het proces tegen Marie Antoinette?
Antoine Fouquier-Tinville
Hij had geen enkel bewijs; om de jury te overtuigen werd de dokter van de koningin toegevoegd, die zei dat ze toch niet lang meer zou leven.
Q 30Op het kerkhof van welk klooster werd Marie Antoinette na haar terechtstelling begraven?
Madeleine
Volgens de dienstdoende ambtenaar van de stad Parijs lag haar hoofd tussen haar benen en was het lichaam bedekt met ongebluste kalk.