Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
De Rijn is een van de langste rivieren van Europa. Hij ontspringt in de Zwitserse Alpen, stroomt door Duitsland en vertakt zich in Nederland tot een brede delta. Deze quiz volgt de rivier van bron tot monding: bronrivieren en watervallen, zijrivieren en havens, hoogwater, dijken en waterkwaliteit, en de beroemde brug die in 1945 in geallieerde handen viel.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01In welke zee komt de Nieuwe Waterweg, de gegraven monding van de Rijn, uit?
Noordzee
De gegraven vaarweg begint bij Maassluis. De oorspronkelijke monding van de Oude Maas is afgesloten.
Q 02Welk meer wordt grotendeels gevoed door het water van de Rijn?
Bodenmeer
Vlak daarvoor vormt de Alpenrijn eerst de grens van Zwitserland met Liechtenstein en daarna die met Oostenrijk.
Q 03Welke vis kon terugkeren in de Rijn toen de waterkwaliteit verbeterde?
zalm
Midden jaren zestig was de rivier zo sterk vervuild dat nagenoeg al het leven eruit verdwenen was.
Q 04Welke zuidelijke Rijntak is tegenwoordig de hoofdstroom in Nederland?
Waal
Deze tak loopt langs Nijmegen en heet vanaf Woudrichem Boven-Merwede. Bij lage afvoeren krijgt hij ongeveer 80% van het Rijnwater.
Q 05In welk Zwitsers kanton ontspringt de Rijn?
Graubünden
Er zijn twee bronrivieren, de Voor-Rijn en de Achter-Rijn. De Voor-Rijn is de langste, en daarom wordt de totale lengte van daaruit gemeten.
Q 06Bij welke Zwitserse stad ligt de Rheinfall, de grootste waterval van Europa?
Schaffhausen
De waterval is 150 meter breed en 23 meter hoog. In de zomer stort er per seconde 600 kubieke meter water over de rotsen.
Q 07Welke Duitse stad aan de Rijn heeft de grootste binnenhaven van Europa?
Duisburg
In deze haven begint ook het Rijn-Hernekanaal, dat aansluit op het Dortmund-Eemskanaal.
Q 08Hoeveel kilometer lang is de Rijn?
1233
Daarmee is het een van de langste rivieren van Europa. Het grootste deel, 695 kilometer, ligt in Duitsland.
Q 09Bij welke plaats lag de Ludendorffbrug, de spoorbrug over de Rijn?
Remagen
De brug viel aan het einde van de Tweede Wereldoorlog vrij ongeschonden in handen van de geallieerden. In de restanten is een museum gevestigd.
Q 10Bij welke kustplaats mondt de Oude Rijn uit in zee?
Katwijk
Deze oude loop bereikt de kust via Leiden. Het stuk tot Harmelen, de Leidse Rijn, is in de Middeleeuwen gegraven.
Q 11In het centrum van welke stad ligt de Rijnknie, waar de Oberrhein begint?
Bazel
De Oberrhein loopt van hier tot Bingen en vormt onderweg de grens tussen Duitsland en Frankrijk.
Q 12Sinds het congres in welke stad geldt de vrije scheepvaart op de Rijn?
Wenen
Het congres was in 1815. De eerste Rijnvaartakte werd op 31 maart 1831 aangenomen en in 1868 werd de Herziene Rijnvaartakte van kracht.
Q 13Welk leger kon in het Rampjaar 1672 bij Lobith eenvoudig de Rijn oversteken?
Franse
In die tijd waren de Nederrijn en de IJssel in de zomer moeilijk bevaarbaar. Pas in 1707 kwam het Pannerdensch Kanaal tot stand.
Q 21Bij welke stad werd de Rijn in een project van 1530 tot 1536 verlegd?
Arnhem
De stad was ontstaan langs de St. Jansbeek. Direct aan de rivier kon ze zich beter ontwikkelen en beter verdedigen tegen de Spaanse dreiging.
Q 22In welke taal heette de Rijn Rēnos?
Gallisch
De Latijnse naam was Rhēnus. De naam gaat waarschijnlijk terug op een Indo-Europese wortel met de betekenis 'stromen'.
Q 23Welke Engelse rivier was bij lage zeespiegel in de ijstijden een zijrivier van de Rijn?
Theems
Tijdens de meeste ijstijden lag het zuiden van de zee voor de Nederlandse kust droog. Ook IJzer, Maas en Schelde werden toen zijrivieren.
Q 14Een ongeluk bij welk chemiebedrijf in 1986 gaf de aanpak van Rijnvervuiling een impuls?
Sandoz
Grote hoeveelheden giftige chemicaliën kwamen in de rivier. Door de aandacht in de media gingen bedrijven en overheden vervuiling en veiligheid beter aanpakken.
Q 15Via welk meer bereikt de IJssel net voorbij Kampen het IJsselmeer?
Ketelmeer
Op weg naar het noorden komt deze Rijntak eerst langs Zutphen, Deventer en Zwolle.
Q 16Hoeveel kilometer van de Rijn ligt in Nederland?
161
In Zwitserland ligt 376 kilometer, ruim twee keer zoveel. Van het stroomgebied van 185.000 km² ligt 120.000 km² in Duitsland.
Q 17Bij welke stad begint de Niederrhein, het laatste Duitse deel van de Rijn?
Bonn
Daar komt de Sieg erbij en bereikt de rivier de Noord-Duitse Laagvlakte. Het hele traject ligt in Noordrijn-Westfalen.
Q 18Welke zijrivier van de Rijn heeft het grootste debiet?
Aare
Waar deze zijrivier bij het Zwitserse Koblenz instroomt, is ze zelfs groter dan de Rijn zelf.
Q 19Welke stof loosden kalimijnen in Frankrijk hardnekkig in de Rijn?
zout
De stof is lastig uit het water te zuiveren en vormde daardoor een probleem voor de inname van drinkwater in Nederland.
Q 20Welke rivier vloeit bij Wesel samen met de Rijn?
Lippe
Parallel aan deze zijrivier vormt het Wesel-Dattelnkanaal een scheepvaartverbinding naar het Dortmund-Eemskanaal.
Q 24In welke stad ligt het nulpunt van de Rijnkilometers?
Konstanz
Het nulpunt is de oude brug in de stad. De rots Loreley ligt bijvoorbeeld bij Rijnkilometer 555.
Q 25Met welke stuw regelt Rijkswaterstaat de verdeling van het water over de Rijntakken?
Driel
Bij hoge waterstanden gaat een derde van de afvoer naar het Pannerdensch Kanaal; daarvan gaat weer een derde naar de IJssel.
Q 26Hoeveel m³ per seconde voert de Rijn bij Lobith gemiddeld over het jaar af?
2200
Vanaf een afvoer van 4000 m³/s beginnen de uiterwaarden tussen dijk en rivier onder water te lopen.
Q 27In welk jaar werd de Kromme Rijn bij Wijk bij Duurstede afgedamd?
1122
In de Romeinse tijd was deze tak nog een hoofdstroom. Door de afdamming en de bedijking werden veengebieden rond de stad Utrecht geschikt voor landbouw.
Q 28Hoe heten rotsen in de Rijnbedding die bij extreem laag water boven water komen?
sprekende stenen
In 1704 werd zo'n rots zichtbaar bij Sankt Goar. In 1811 en 1919 kwam bij Rüdesheim de zogenoemde wijnsteen boven.
Q 29Ten noordwesten van welk schiereiland mondde de Rijn in enkele ijstijden uit in de oceaan?
Bretagne
De rivier liep toen door het huidige Nauw van Calais en Het Kanaal en nam ook de Somme en de Seine als zijrivier op.
Q 30Bij welke operatie namen Amerikanen op 7 maart 1945 de Ludendorffbrug in?
Lumberjack
Het was de laatste intacte brug over de Rijn. Soldaten van de 9de pantserdivisie namen haar in; op 17 maart 1945 stortte ze plots in.