Getting your questions ready
Getting your questions ready
Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
ENIAC, zbudowany w latach 1943–1945 na Uniwersytecie Pensylwanii, przez trzy dekady uchodził za pierwszy elektroniczny komputer świata. Zajmował 140 metrów kwadratowych, mieścił tysiące lamp elektronowych i pobierał tyle prądu, co małe osiedle. Quiz sprawdza, co wiesz o jego twórcach, o sześciu programistkach, o tajnym „Projekcie PX” i o procesie, który unieważnił patent na maszynę. Pytania obejmują też późniejsze losy Eckerta i Mauchly'ego oraz ich komercyjne komputery.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Na którym uniwersytecie skonstruowano w latach 1943–1945 komputer ENIAC?
Uniwersytet Pensylwanii
Konstruktorami maszyny byli inżynier J.P. Eckert i fizyk J.W. Mauchly; nazwa to skrót od Electronic Numerical Integrator And Computer.
Q 02Jaka potrzeba wojska stała za decyzją o budowie ENIAC-a?
Sporządzanie tablic artyleryjskich
Szefem projektu został sprowadzony z Princeton matematyk Oswald Veblen, a wspierało go 7 matematyków, 8 fizyków i 2 astronomów.
Q 03Jaką powierzchnię zajmował komputer ENIAC?
140 m²
Maszyna składała się z 40 modułów, z których każdy stał w szafce wysokości 2,70 m; wszystkie ważyły łącznie 30 ton.
Q 04W jakim systemie liczbowym wykonywał obliczenia ENIAC?
Dziesiętnym
Maszyna operowała liczbami dziesięciocyfrowymi, dodatnimi lub ujemnymi, z ustalonym położeniem przecinka.
Q 05W jaki sposób początkowo programowano komputer ENIAC?
Przełączaniem wtyków kablowych
ENIAC nie miał pamięci operacyjnej; z czasem zadania zaczęto wprowadzać za pomocą kart perforowanych.
Q 06Ile lamp elektronowych mieściły szafy komputera ENIAC?
18 800
Czterdzieści dwie czarne stalowe szafy ustawiono w kształcie litery U na prostokącie 12 na 6 m; zawierały też 50 000 oporników.
Q 07Jaki rodzaj przetwarzania danych był jedną z nowatorskich cech ENIAC-a?
Równoległe
Nowością były też oddzielne funkcjonalnie moduły jednostki arytmetycznej i pamięci, a całą konstrukcję Mauchly i Eckert opatentowali.
Q 08Który uczony rodem z Węgier doradzał zespołowi matematyków Oswalda Veblena?
John von Neumann
Po uruchomieniu ENIAC-a wprowadzono do jego działania zasadnicze poprawki według wskazówek właśnie tego doradcy.
Q 09Gdzie znajduje się największy ocalały fragment komputera ENIAC?
Smithsonian Institution
Instytucja mieści się w Waszyngtonie; inne fragmenty maszyny ocalały dzięki protestowi korzystających z niej uczonych.
Q 10W którym roku zaprzestano używania komputera ENIAC?
1955
Do roku 1975 ENIAC powszechnie uchodził za pierwszy elektroniczny komputer świata; dopiero odtajnienie brytyjskich danych zmieniło ten obraz.
Q 11Ile kobiet skierowano do pracy przy ENIAC-u spośród wojskowych rachmistrzyń?
6
Wśród nich były m.in. Jean Bartik, Betty Holberton i Kathleen Antonelli, wcześniej liczące tablice pod kierunkiem Oswalda Veblena.
Q 12Jaki pierwszy komercyjny komputer świata zbudowała w 1951 roku firma Eckerta i Mauchly'ego?
UNIVAC I
Ich wspólne przedsiębiorstwo zmieniło później nazwę na Eckert-Mauchly Computer Corporation i zajmowało się budową nowych komputerów.
Q 13Jakie brytyjskie maszyny po odtajnieniu rywalizują z ENIAC-iem o miano pierwszego komputera?
Colossus
O ten sam tytuł ubiegają się również niemieckie maszyny Konrada Zusego oraz amerykański komputer ABC Atanasoffa i Berry'ego.
Q 21Gdzie w latach 1937–1942 zbudowano komputer ABC Johna Atanasoffa i Clifforda Berry'ego?
Iowa State University
Sąd federalny uznał później, że patent ENIAC-a zapożyczał rozwiązania właśnie z projektu ABC, i unieważnił go.
Q 22Kiedy oficjalnie rozpoczęto prace nad budową ENIAC-a?
1 lipca 1943
Dwa pierwsze akumulatory uruchomiono w czerwcu 1944 roku, a pierwsze eksperymentalne obliczenia wykonano w listopadzie 1945 roku.
Q 23W jakim ośrodku obliczeniowym armii USA pracował Herman Goldstine?
Ballistic Research Laboratory
Q 14W którym roku ENIAC został oficjalnie przekazany armii amerykańskiej?
1946
Armia pokwitowała odbiór „Projektu PX” 30 czerwca, ale uruchamianie maszyny trwało aż do 29 lipca 1947 roku.
Q 15Ile mocy pobierał komputer ENIAC podczas pracy?
140 kW
Maszyna ważyła około 27 ton, a jej system wentylacyjny napędzały dwa silniki samochodowe o łącznej mocy 24 KM.
Q 16Jaki stopień wojskowy miał Herman Heine Goldstine, jeden ze współtwórców ENIAC-a?
Porucznik
Goldstine był doktorem matematyki; w tym samym czasie poznał fizyka Johna W. Mauchly'ego i inżyniera Johna Prespera Eckerta.
Q 17Której firmie Mauchly i Eckert sprzedali prawa patentowe do konstrukcji ENIAC-a?
Sperry Rand
Nabywca patentu zaczął żądać opłat licencyjnych od innych producentów, co skończyło się wieloletnim procesem sądowym.
Q 18Z dokładnością do ilu miejsc po przecinku ENIAC obliczył wartość liczby pi?
1000
W wojsku maszyna analizowała też warianty budowy bomby wodorowej i projektowała taktyczną broń atomową.
Q 19Która firma wytoczyła proces sądowy, aby podważyć patent na ENIAC?
Honeywell
Powodem pozwu były opłaty licencyjne, których właściciel patentu zaczął domagać się od innych firm z branży.
Q 20Zainteresowanie statystyką w jakiej dziedzinie dało Mauchly'emu pomysł maszyny liczącej?
Meteorologii
Już w 1940 roku Mauchly mówił publicznie o możliwości zbudowania maszyny liczącej z elementów elektronicznych.
W marcu 1943 roku podczas rutynowej kontroli na Uniwersytecie Pensylwanii Goldstine opowiedział o swoich kłopotach studentowi Mauchly'ego.
Q 24Jakiej narodowości był matematyk Oswald Veblen, sprowadzony z Princeton na szefa projektu?
Norweskiej
Veblen prowadził podobne obliczenia już w 1917 roku; to on też nakazał udostępnić pieniądze na budowę maszyny.
Q 25W którym roku sędzia federalny Earl R. Larson unieważnił patent na ENIAC?
1973
Sędzia uznał, że konstrukcja zapożyczała rozwiązania z wcześniejszego komputera ABC Johna Vincenta Atanasoffa.
Q 26Silniki jakiej marki pracowały w systemie wentylacyjnym komputera ENIAC?
Chrysler
Każda szafa miała termostat, który wstrzymywał pracę komputera, gdy temperatura w którejkolwiek części przekraczała 48 °C.
Q 27Ile lat miał Eckert, gdy podobno zbudował miniaturowy odbiornik radiowy na końcu ołówka?
8 lat
Jako dwunastolatek zbudował miniaturowy statek sterowany radiem, a dwa lata później profesjonalny zestaw nagłaśniający dla swojej szkoły.
Q 28Ile lat przeleżało nietknięte w szufladzie J. G. Brainerda memorandum Mauchly'ego i Eckerta?
20 lat
Brainerd, członek zarządu Uniwersytetu Pensylwanii odpowiedzialny za kontakty z rządem, nigdy nie przekazał dokumentu dalej.
Q 29Ile faktycznie kosztowała budowa ENIAC-a w ramach ściśle tajnego „Projektu PX”?
486 804 dolary
Koszty projektu ustalono początkowo na 150 tys. dolarów, a nazwę ENIAC wybrano w ostatnim dniu maja 1943 roku.
Q 30O której godzinie wyłączono ENIAC-a z sieci w dniu zakończenia jego służby?
23.45
Tego samego wieczoru, 2 października, przystąpiono od razu do demontażu maszyny, która służyła wojsku od końca lat 40.