Getting your questions ready
Getting your questions ready
Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Kaczki to jedne z najlepiej znanych ptaków wodnych: pływają po stawach w każdym polskim parku, a od X wieku hoduje się je także na ziemiach polskich. Pod tą jedną nazwą kryją się jednak bardzo różne ptaki – kaczki właściwe, grążyce i kaczki morskie. Quiz sprawdza, co wiesz o ich budowie, upierzeniu, żerowaniu i udomowieniu, a także o gatunkach łownych w Polsce. Nie zabraknie też pytań o gumową kaczuszkę: od piosenki z „Ulicy Sezamkowej” po zabawki, które po sztormie na Pacyfiku posłużyły oceanografom do badania prądów.
Wszystkie 29 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Do zabawy w jakim miejscu służy przede wszystkim gumowa kaczuszka?
W wannie
Zabawka ma dodatnią pływalność, więc utrzymuje się na powierzchni wody; wersje dla małych dzieci są wodoszczelne.
Q 02Jaki kolor ma typowa gumowa kaczuszka?
Żółty
Barwa nawiązuje do puchu piskląt krzyżówki; zabawka ma słabo zaznaczone skrzydła i ogon, a nie ma nóg.
Q 03Jaką zdolność utraciły udomowione kaczki?
Latania
Cięższe, nielotne ptaki mają większą wartość konsumpcyjną, choć kacze mięso wciąż ustępuje popularnością kurzemu i gęsiemu.
Q 04Ze względu na co hoduje się przede wszystkim udomowione krzyżówki?
Na mięso
Udomowione kaczki straciły zdolność latania, co zwiększyło ich masę i wartość konsumpcyjną.
Q 05Na jakie dwie grupy zwyczajowo dzieli się w Polsce kaczki?
Pływające i nurkujące
Grążyce, czyli kaczki nurkujące, mają krótkie nogi umieszczone daleko z tyłu ciała, dlatego rzadko wychodzą na ląd.
Q 06Mieszkańcy którego kontynentu przodują w produkcji kaczego mięsa?
Azji
W Europie najwięcej kaczego mięsa produkuje się we Francji i w Niemczech.
Q 07Jakie jest pochodzenie zachodniosłowiańskiego słowa „kaczka”?
Dźwiękonaśladowcze
Podobnie brzmią czeskie ludowe káča i kačka oraz słowackie kačka i kačica – wszystkie naśladują głos ptaka.
Q 08Dlaczego grążyce rzadko wychodzą na ląd?
Mają krótkie nogi umieszczone z tyłu ciała
Ta budowa ma też inną konsekwencję: aby poderwać się do lotu, kaczki nurkujące muszą wziąć rozbieg.
Q 09Co robią samce grążyc, gdy samica zaczyna wysiadywać jaja?
Porzucają partnerkę
W kolejnym sezonie samiec znajduje sobie nową partnerkę; zachowania tokowe grążyc nie są skomplikowane.
Q 10W których warstwach wody kaczki właściwe szukają pokarmu?
W powierzchniowych
Odcedzają z wody plankton i drobne fragmenty roślin dzięki zachodzącym na siebie blaszkom rogowym w dziobie.
Q 11W którym regionie świata najwcześniej udomowiono kaczki?
Na Dalekim Wschodzie
Do dziś w produkcji kaczego mięsa przodują Azjaci – w 2013 roku Azja dała ponad 80 procent światowej produkcji.
Q 12Co stanowi główny pokarm grążyc, zwłaszcza wiosną i zimą?
Wodne bezkręgowce
Grążyce żerują w czystszej i głębszej wodzie niż kaczki właściwe i sprawnie nurkują.
Q 13Puch której kaczki morskiej jest źródłem dochodu dla wielu islandzkich farmerów?
Edredona
Samica wyściela tym puchem gniazdo; samce kaczek morskich są przeważnie czarne lub czarno-białe, często z opalizującą głową.
Q 21W którym wieku do polszczyzny weszło słowo „kaczor”, oznaczające samca kaczki?
W XV wieku
W tym samym stuleciu słowem „kaczka” zaczęto określać nie tylko ptaki dzikie, lecz także kaczki domowe.
Q 22W którym wieku udomowiono kaczki na ziemiach polskich?
W X wieku
Stało się to tak późno ze względu na obfitość zwierzyny łownej, która długo wystarczała mieszkańcom tych ziem.
Q 23Co u grążyc zwykle zastępuje barwne lusterko na skrzydle, typowe dla kaczek właściwych?
Białe lub białawe pasmo piór
Samce grążyc nie są zbyt barwne – w ich upierzeniu przeważają szarości, brązy i czernie, choć na głowie i piersi często opalizują.
Q 14W których dwóch krajach Europy produkuje się najwięcej kaczego mięsa?
We Francji i w Niemczech
Mięso kaczek nie jest w Europie tak popularne jak mięso kur i gęsi.
Q 15Co w dziobie kaczek właściwych pozwala im odcedzać plankton z wody?
Blaszki rogowe
Oprócz planktonu kaczki właściwe odcedzają w ten sposób także niewielkie fragmenty roślin.
Q 16Który z tych gatunków kaczek należy w Polsce do gatunków łownych?
Głowienka
Pozostałe gatunki łowne to krzyżówka, cyraneczka i czernica; głowienka nosi łacińską nazwę Aythya ferina.
Q 17W którym wieku w polszczyźnie pojawiło się słowo „kaczka” na określenie dzikich kaczek?
W XIV wieku
Wyraz ten wyparł starosłowiańskie określenie ąta, ątka, spokrewnione z rosyjskim utka i litewskim antis.
Q 18Jak dawno temu udomowiono krzyżówkę?
2500 lat temu
Krzyżówka, Anas platyrhynchos, jest dziś hodowana głównie dla mięsa, rzadziej dla jaj.
Q 19Która wędrowna kaczka nosi łacińską nazwę Anas acuta?
Rożeniec
Do wędrownych kaczek właściwych należą także cyraneczka karolińska (Anas carolinensis) i świstun (Mareca penelope).
Q 20Jakie tworzywo pod koniec lat 50. XX wieku zastąpiło gumę w produkcji kaczuszek do kąpieli?
Polichlorek winylu
Przez lata dodawano do niego jako zmiękczacz ftalan diizononylu, dziś usuwany z zabawek dla najmłodszych ze względu na potencjalną szkodliwość.
Q 24Do którego plemienia należą kaczki właściwe, czyli pływające?
Anatini
Większość przedstawicieli tego plemienia to niewielkie ptaki o krótkich kończynach, zamieszkujące cały świat wraz z odległymi wyspami.
Q 25Które ptaki, oprócz kaczek morskich, należą do plemienia Mergini?
Tracze
W niektórych ujęciach systematycznych do tego plemienia zalicza się także edredona, Somateria mollissima.
Q 26Jaki starosłowiański wyraz wyparło w polszczyźnie słowo „kaczka”?
Ątka
Pokrewne nazwy kaczki w innych językach to rosyjskie utka, litewskie antis, niemieckie ente i łacińskie anas.
Q 27Która z tych kaczek właściwych to osiadły gatunek z izolowanej wyspy?
Krzyżówka białooka
Drugim takim wyspiarskim gatunkiem jest cyraneczka auklandzka, Anas aucklandica, z wysp na południe od Nowej Zelandii.
Q 28Ile mięsa kaczego wyprodukowano na całym świecie w 2013 roku?
4367 tysięcy ton
Sama Azja odpowiadała wtedy za 3660 tysięcy ton, czyli zdecydowaną większość światowej produkcji.
Q 29Jaki zmiękczacz jest eliminowany z gumowych kaczuszek przeznaczonych dla małych dzieci?
Ftalan diizononylu
Powodem jest potencjalna szkodliwość tej substancji; samo tworzywo kaczuszek to od końca lat 50. PCW, nie guma.