Getting your questions ready
Getting your questions ready
Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Rośliny to fundament życia na Ziemi: dzięki fotosyntezie dostarczają tlenu, pożywienia, drewna i leków. Poznano już około 310 tysięcy ich gatunków, a co roku opisuje się kolejne dwa tysiące. Quiz sprawdza, co wiesz o komórce roślinnej, systematyce, formach życiowych i ochronie roślin. Druga część poświęcona jest kaktusowatym: od karnegii olbrzymiej po opuncje, które opanowały wschodnią Australię. Pytania mają różny poziom trudności, od szkolnych podstaw po ciekawostki dla miłośników botaniki.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Jaki związek jest produktem zapasowym roślin?
Skrobia
Rośliny mają też sztywną, zwykle celulozową ścianę komórkową i zdolność do nieprzerwanego wzrostu dzięki tkankom twórczym.
Q 02Kto w czasach nowożytnych utrwalił podział organizmów na dwa królestwa: Vegetabilia i Animalia?
Karol Linneusz
Podział ten zapoczątkował już Arystoteles i utrzymywał się do początków XX wieku, gdy z roślin wyłączono bakterie i grzyby.
Q 03Do jakich gleb przystosowały się rośliny mięsożerne, takie jak rosiczka i pływacz?
Ubogich w sole mineralne
Brakujące składniki pozyskują, chwytając zwierzęta; inne specjalizacje to np. rośliny galmanowe rosnące na podłożu z metalami ciężkimi.
Q 04Która grupa roślin ma już pędy, ale jest pozbawiona korzeni?
Mchy
Ich plemniki potrzebują choćby odrobiny wody z rosy lub deszczu, by dotrzeć do rodni – to ślad wodnego pochodzenia roślin.
Q 05Z jakiego związku zbudowane są ściany komórkowe grzybów, w odróżnieniu od celulozowych ścian roślin?
Chityny
Ściany komórkowe bakterii zbudowane są z kolei z peptydoglikanu, a roślinne oprócz celulozy zawierają hemicelulozę, pektyny i zwykle ligninę.
Q 06Jaką wysokość osiąga karnegia olbrzymia, największy z kaktusów?
Do 18 m
Rekordowy osobnik mierzył 17,67 m, a niektóre kaktusy dożywają 300 lat; wiele gatunków o kulistych pędach nie przekracza za to 1 cm.
Q 07Które plastydy magazynują barwniki nadające barwę kwiatom i owocom?
Chromoplasty
Leukoplasty magazynują z kolei substancje zapasowe, a wszystkie plastydy zawierają własny genom.
Q 08Ile gatunków roślin poznano dotychczas na Ziemi?
310 tysięcy
Łączną liczbę gatunków szacuje się na około 500 tysięcy, a od kluczowych prac z 1753 roku liczba znanych wzrosła o ponad ćwierć miliona.
Q 09Z endosymbiozy jakich organizmów pochodzą chloroplasty roślin?
Sinic
Świadectwem tego pochodzenia jest własny genom plastydów oraz otaczająca je podwójna błona.
Q 10Jak nazywa się rośliny, które zakwitają i wydają nasiona tylko raz w swoim życiu?
Monokarpiczne
Należą do nich rośliny jednoroczne, dwuletnie i hapaksanty; u większości roślin wieloletnich cykl generatywny powtarza się wielokrotnie.
Q 11Ile gatunków liczy rodzina kaktusowatych?
Od 1500 do 2000
Liczba rodzajów waha się zależnie od systemu klasyfikacyjnego od 24 do 220, a według jednej z baz danych wynosi 101.
Q 12Które glony spotykane są głównie w morzach, gdzie stanowią składnik bentosu?
Krasnorosty
Zielenice wchodzą natomiast zarówno w skład planktonu, jak i bentosu, i wolą wody słodkie.
Q 13Jaką typową końcówkę mają nazwy naukowe rodzin roślin?
-aceae
Zgodnie z Kodeksem Nomenklatury Botanicznej nazwy naukowe wszystkich taksonów roślinnych zwyczajowo wyróżnia się kursywą.
Q 21Do jakiego rzędu roślin należy rodzina kaktusowatych?
Goździkowców
Rodziną siostrzaną kaktusowatych jest Anacampserotaceae, a obie razem stanowią grupę siostrzaną wobec portulakowatych.
Q 22Jak w systemie Raunkiæra nazywają się rośliny jednoroczne, niezawiązujące pączków zimowych?
Terofity
Raunkiær podzielił formy życiowe roślin według położenia i sposobu ochrony pąków w okresie niesprzyjającym rozwojowi.
Q 23Który rodzaj kaktusów jako jedyny wykształca liście z typową blaszką liściową?
Drzewidło (Pereskia)
Rodzaj ten leży u podstaw drzewa genealogicznego kaktusów; u pozostałych liście zredukowały się do cierni lub sztywnych włosków.
Q 14Jak nazywają się zmodyfikowane krótkopędy na łodydze, występujące wyłącznie u kaktusowatych?
Areole
Drugą cechą odróżniającą kaktusy od podobnych sukulentów jest spiralne, a nie okółkowe ułożenie elementów kwiatu.
Q 15Które pokolenie dominuje w cyklu życiowym mszaków?
Gametofit
U roślin naczyniowych jest odwrotnie: stadium dominującym pod względem wielkości i długości trwania jest sporofit.
Q 16Na mocy jakiej unijnej dyrektywy tworzone są obszary Natura 2000?
Siedliskowej
Do najbardziej zagrożonych należą gatunki o niewielkich populacjach, endemiczne dla małych obszarów, np. wysp takich jak Hawaje czy Wyspa św. Heleny.
Q 17Do jakiej grupy ekologicznej należy mikołajek nadmorski, rosnący na terenach o dużym zasoleniu?
Halofity
Inne grupy wyróżniane ze względu na zapotrzebowanie na wodę to m.in. hygrofity, mezofity, tropofity i sukulenty.
Q 18Ile gatunków liczą rośliny okrytonasienne, najbardziej zróżnicowana grupa roślin?
259 tys.
Kolejne pod względem liczby gatunków są paprotniki, mszaki i krasnorosty, a nagonasiennych jest zaledwie około 700 gatunków.
Q 19Dla jakiej części ludności świata drewno jest podstawowym źródłem energii?
40%
Rośliny dostarczają ludziom także włókien, papieru, leków, barwników, żywic i kauczuku, a przy tym wiążą dwutlenek węgla.
Q 20Gąsienice jakiego owada okazały się najskuteczniejsze w walce z opuncjami w Australii?
Ćmy Cactoblastis cactorum
Dziś między opuncjami a żywiącymi się nimi owadami panuje dynamiczna równowaga, a poszczególne płaty zarośli nie mogą się nadmiernie rozrosnąć.
Q 24Do jakiej wysokości nad poziomem morza występują kaktusy w Andach w Boliwii?
4700 m
Naturalny zasięg rodziny rozciąga się od Kanady po Cieśninę Magellana, czyli od 56° szerokości północnej do 54° południowej.
Q 25Jaką powierzchnię wschodniej Australii zajmowały zarośla opuncji w 1900 roku?
40 000 km²
Szczyt inwazji przypadł na lata 20. XX wieku, gdy zwarte, nieprzebyte zarośla przekroczyły 240 000 km².
Q 26Jaki odsetek nasion kaktusów kiełkuje w warunkach naturalnych?
0,4%
Jeden okaz karnegii olbrzymiej wytwarza w ciągu życia około 40 milionów nasion, ale 99% młodych siewek ginie w pierwszym roku.
Q 27Która grupa organizmów uważana jest za najbardziej zbliżoną do pierwszych przodków roślin?
Glaukofity
Są to organizmy jednokomórkowe, rzadziej tworzące kolonie zwane cenobiami, i preferują wody słodkie.
Q 28Który rodzaj kaktusów występuje naturalnie także w Afryce, na Madagaskarze i Sri Lance?
Rhipsalis
Prawdopodobnie przeniosły go tam migrujące ptaki; wszystkie pozostałe kaktusy rosną naturalnie tylko na kontynentach amerykańskich.
Q 29W którym australijskim stanie inwazyjny kaktus Eriocereus martinii zajmuje głównie południowe obszary?
Queensland
Roślina ta wytwarza owoce zawierające do 1000 nasion, chętnie zjadane przez ptaki, które roznoszą ją dalej.
Q 30Jaką nazwę nadano w 2005 roku supergrupie jądrowców obejmującej rośliny?
Archaeplastida
Wydzielili ją Adl, Simpson i 25 innych taksonomów jako jeden z sześciu głównych kladów organizmów jądrowych.