Getting your questions ready
Getting your questions ready
Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Szachy to gra, która w ciągu kilkunastu wieków przeszła drogę z Indii przez Persję i świat arabski do Europy, gdzie zyskała roszadę, promocję i mata. Ten quiz sprawdza, jak dobrze znasz zasady gry, wartość figur, przepisy turniejowe oraz dzieje mistrzostw świata – od Steinitza po Gukesha. Znajdziesz tu zarówno pytania dla początkujących, jak i takie, przy których zawaha się doświadczony klubowicz.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Które bierki zawsze wykonują pierwsze posunięcie w partii?
Białe
Prawo pierwszego ruchu daje pewną inicjatywę w początkowej fazie partii; oficjalne przepisy nie określają, jak wybrać gracza grającego tym kolorem.
Q 02Która bierka jako jedyna może przeskakiwać inne bierki?
Skoczek
Goniec porusza się o dowolną liczbę wolnych pól po przekątnych, a wieża – w poziomie i pionie.
Q 03Ile pól ma standardowa szachownica?
64
Pola mają dwa naprzemienne kolory, a planszę ustawia się tak, by w lewym dolnym rogu znajdowało się pole czarne.
Q 04Jak nazywa się posunięcie, w którym król przesuwa się o dwa pola w stronę wieży?
Roszada
Warunkiem jest m.in. to, by ani król, ani wieża nie wykonały wcześniej żadnego posunięcia, a król nie był szachowany.
Q 05Jak nazywa się sytuacja, gdy gracz nie może wykonać ruchu, a jego król nie jest szachowany?
Pat
Taka pozycja oznacza remis niezależnie od kontroli czasu, o ile powstała w wyniku prawidłowego posunięcia.
Q 06Jakimi symbolami oznacza się kolumny szachownicy?
Literami od a do h
Rzędy numeruje się cyframi od 1 do 8, poczynając od strony białych, dzięki czemu każde pole ma jednoznaczną nazwę.
Q 07Które bierki jako jedyne biją inaczej, niż się poruszają?
Piony
Biją one na ukos do przodu, ale nie mogą wejść na te pola, gdy są one wolne; nie wolno im też cofać się.
Q 08Na którym polu rozpoczyna partię biały król?
e1
Czarny skoczek może w pierwszym posunięciu przejść na jedno z pól a6 lub c6.
Q 09Jak nazywa się japońska odmiana szachów?
Shōgi
Odmiany tradycyjne zawierają cechy kulturowe swojego regionu: xiangqi pochodzi z Chin, janggi z Korei, a makruk z Tajlandii.
Q 10Który kraj uznawany jest za kolebkę szachów?
Indie
Tamtejsza czaturanga trafiła jako dar od radży na dwór perski, gdzie przekształciła się w czatrang.
Q 11Kto w listopadzie 2013 roku odebrał Viswanathanowi Anandowi tytuł mistrza świata?
Magnus Carlsen
Anand dzierżył tytuł najlepszego szachisty świata nieprzerwanie od 2007 roku.
Q 12Po ilu kolejnych ruchach bez bicia i ruchu pionem gracz może reklamować remis?
50
Remis można też reklamować, gdy ta sama pozycja powstała na szachownicy po raz trzeci przy tym samym graczu na posunięciu.
Q 13Która firma skonstruowała komputer Deep Blue, z którym Kasparow zmierzył się w 1996 roku?
IBM
Pojedynek liczył sześć partii i zakończył się zwycięstwem Kasparowa; w kontrowersyjnym rewanżu rok później wygrał komputer.
Q 21Szacha od której bierki nie da się zasłonić inną bierką?
Skoczka
Zasłona nie jest możliwa także przy szachu od piona ani gdy szachująca figura stoi na polu sąsiadującym z królem.
Q 22Kto wygrał pierwszy oficjalny mecz o tytuł mistrza świata w 1886 roku?
Wilhelm Steinitz
Przegrany tego meczu, Johannes Zukertort, uchodził wcześniej za nieoficjalnego mistrza świata.
Q 23Kiedy można wykonać bicie w przelocie?
Tylko bezpośrednio po ruchu piona o dwa pola
Jeśli biały pion przejdzie z a2 na a4, czarny pion stojący na b4 może go zbić, kończąc posunięcie na polu a3.
Q 14Jak nazywa się zasada nakazująca wykonanie ruchu bierką, której gracz dotknął?
Reguła dotkniętej figury
Dotknięcie bierki przeciwnika zobowiązuje z kolei do jej zbicia, o ile jest to możliwe.
Q 15Ile punktów wart jest hetman w klasycznej skali wartości figur?
9
W tej samej skali wieża jest warta 5 punktów, a goniec i skoczek po 3; punktem odniesienia jest pion o wartości 1.
Q 16Która organizacja uznaje szachy za dyscyplinę sportu?
Międzynarodowy Komitet Olimpijski
Popularnie, choć nieprecyzyjnie, szachami nazywa się również same bierki używane do gry.
Q 17Kto napisał komediowy poemat „Szachy” z polskimi nazwami figur?
Jan Kochanowski
Poemat przedstawia szachy jako grę królewską, którą uwielbiali jednak także szlachcice i mieszczanie.
Q 18Ile wież może teoretycznie posiadać jeden gracz po promocji wszystkich pionów?
10
Wybór figury przy promocji nie ogranicza się do bierek wcześniej zbitych; gdy brakuje potrzebnej bierki, należy wezwać sędziego.
Q 19Który polski szachista odnosił największe sukcesy w okresie przed I wojną światową?
Akiba Rubinstein
Pierwsze indywidualne mistrzostwa Polski rozegrano dopiero w 1926 roku w Warszawie, a przed wojną odbyły się w sumie cztery takie turnieje.
Q 20W którym roku powstała Międzynarodowa Federacja Szachowa?
1924
Od tego samego roku rozgrywane są szachowe olimpiady; mistrzostwa świata kobiet ruszyły trzy lata później.
Q 24Który indyjski szachista odebrał tytuł mistrza świata Ding Lirenowi?
Dommaraju Gukesh
Chińczyk Ding Liren zdobył tytuł w 2023 roku i utracił go już po roku.
Q 25Do gier z jaką informacją zalicza się szachy?
Doskonałą
Z uwagi na ogromną liczbę wariantów szachy nie zostały dotąd rozwiązane – nie wiadomo, czy któraś ze stron ma strategię gwarantującą wygraną.
Q 26Kto został mistrzem świata po meczu unifikacyjnym w 2006 roku?
Władimir Kramnik
W latach 1993–2006 tytuł był podzielony: osobnych mistrzów wyłaniały FIDE oraz PCA, przemianowana później na Braingames.
Q 27W którym roku rozegrano pierwszą partię szachów między kosmosem a Ziemią?
1970
Partię rozegrali 6 czerwca radzieccy kosmonauci Andrijan Nikołajew i Witalij Siewastjanow z kolegami pozostającymi na Ziemi.
Q 28Jak nazywała się arabska odmiana szachów powstała po przekształceniu perskiego czatrangu?
Szatrandż
Arabowie zrezygnowali przede wszystkim z losowania kostką figury, którą należało wykonać ruch.
Q 29Po ilu ruchach bez bicia ani ruchu pionem sędzia powinien sam zakończyć partię remisem?
75
Sędzia kończy partię również po pięciokrotnym powtórzeniu tej samej pozycji, nawet gdy żaden z graczy tego nie zareklamował.
Q 30Na dworze którego perskiego szacha znano już szachy w latach 70. VI wieku?
Chosrowa I Anoszirwana
Do Persji gra została przywieziona w darze od indyjskiego radży, o czym mówią źródła pisane.