Getting your questions ready
Getting your questions ready
Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Sztuki walki to znacznie więcej niż kopnięcia i rzuty znane z filmów. Za każdą z nich stoi filozofia, historia i własna terminologia – od japońskiego budo po polskie spory o pisownię słowa „dżudo”. Ten quiz sprawdza, jak dobrze znasz podziały na style uderzeniowe i chwytowe, formuły light-, semi- i full-contact oraz wojskowe systemy walki, które pojawiły się w czasie II wojny światowej. Osobna część pytań dotyczy karate: jego okinawskich korzeni, dawnych szkół Nahate i Shurite, etymologii nazwy i reformy Gichina Funakoshiego.
Wszystkie 29 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Jak dosłownie tłumaczy się słowo „karate”?
pusta ręka
Człon „kara” można zapisać znakiem oznaczającym „pusty, próżny”, a „te” znaczy „ręka”; ręce karateki są puste, bo pozbawione broni.
Q 02Z użyciem jakiego rodzaju broni walczy się czasem w sztukach walki?
broni białej
Szkoły sztuk walki uczą pokonania przeciwnika w bezpośrednim starciu, więc nie używa się w nich broni dalekiego zasięgu, takiej jak broń palna.
Q 03Na której japońskiej wyspie stworzono karate?
Okinawa
Karate powstało jako metoda samoobrony bez użycia broni, a z czasem objęło swoim zasięgiem cały świat.
Q 04Na co kładą nacisk sporty walki, w odróżnieniu od sztuk walki?
na rywalizację sportową
Teoretycznym priorytetem sztuk walki jest rozwój osobowościowo-duchowy, a systemy walki tworzone dla wojska nastawione są na szybką eliminację wroga.
Q 05Z jakiego kraju pochodzi wojskowy system walki krav maga?
Izrael
Krav maga pojawiła się w czasie II wojny światowej jako system uczący samoobrony z przeznaczeniem do walki ulicznej.
Q 06Która formuła walki zakłada brak ochraniaczy i bardzo małą liczbę ograniczeń?
full-contact
Nawet w tej formule obowiązują nieliczne zakazy, np. uderzeń w tył głowy czy dźwigni na stawy.
Q 07Która z tych dyscyplin opiera większość technik na walce w pozycji leżącej?
zapasy
W podziale „stójka/parter” do systemów parterowych zalicza się też brazylijskie jiu-jitsu, a do stojących m.in. aikido, taekwondo i karate.
Q 08Jakich ciosów nie stosuje się w systemach walki formuły light-contact?
uderzeń na głowę
W tej formule zawodnicy zazwyczaj noszą ochraniacze, a brutalne ciosy i kopnięcia są karane, co zapewnia walczącym spore bezpieczeństwo.
Q 09Z jakiego języka pochodzi wyraz „taekwondo”?
koreańskiego
Dawniej pisano „tae kwon do”, lecz w polszczyźnie nie ma słów „tae” i „kwon”, a „do” znaczy co innego, więc człony połączono w jeden wyraz.
Q 10Na czym w XX wieku opierała się większość wiedzy Zachodu o sztukach walki?
Na kinematografii
Stworzyło to nieprawdziwy obraz, że sztuki walki są domeną Azji, choć ludzie na całym świecie od zarania dziejów uczyli się metod obrony, także bez broni.
Q 11Która z tych sztuk walki jest w podziale „uderzeniowe/chwytowe” systemem uderzeniowym?
capoeira
Do systemów uderzeniowych, opartych na ciosach ręką lub nogą, należą też karate i boks tajski; chwytowe to m.in. brazylijskie jiu-jitsu i aikido.
Q 12Co oznacza japoński człon „dō” w nazwie karate-dō?
drogę
Odpowiada mu chińskie tao (dao) – symbol niekończącego się, trwającego całe życie procesu dążenia do doskonałości.
Q 13Na jaką religię powołał się Gichin Funakoshi, broniąc zapisu „pusty” w nazwie karate?
buddyzm
Funakoshi dowodził też, że ręce w karate są puste, bo pozbawione broni, a adepci oczyszczają serca i umysły ze złych nawyków i skłonności.
Q 21Na bazie jakiej dyscypliny stworzono system stopni uczniowskich i mistrzowskich w karate?
judo
System stopni jest odrębny w wielu organizacjach i stylach karate, a powstał po to, by zmotywować ćwiczących do rozwoju.
Q 22Co pierwotnie oznaczał człon „kara” w nazwie „Kara-te”?
chiński
Sztukę tę znano wtedy też pod nazwą oznaczającą „tubylczą formę chińskiego boksu”, a obie nazwy wyraźnie różniły się między sobą.
Q 23Do czego najbliższe jest karate pojmowane jako sposób psychofizycznego doskonalenia?
do taijiquan
Ten kierunek nie jest nastawiony na samoobronę ani rywalizację, zachowuje jednak oryginalne postawy, wiele kata i ruchów.
Q 14Dla czyich potrzeb stworzono formy walki określane mianem systemów walki?
dla współczesnych armii
Granice między kategoriami są płynne: niektóre sztuki walki z czasem przeszły w sferę sportów walki, a o przypisaniu decyduje cel trenowania.
Q 15Która pisownia to dawna próba zapisu nazwy sztuki walki polską ortografią?
dżudo
Później przeważyła tendencja do pisania nazw orientalnych zgodnie z transkrypcją łacińską przyjętą w danym języku.
Q 16Ile stylów karate powstało do chwili obecnej?
ponad 100
Wśród nich są m.in. Shōtōkan, Gōjū-ryū, Wadō-ryū i Uechi-ryū; wiele organizacji i stylów ma własny, odrębny system stopni.
Q 17Która organizacja karate jest uznana przez Międzynarodowy Komitet Olimpijski?
Światowa Federacja Karate
Jest to jedyna organizacja odpowiedzialna za ruch sportowy karate; po angielsku nosi nazwę World Karate Federation (WKF).
Q 18W co włączono wiele technik karate, gdy jego trenowanie było zakazane?
w okinawskie tańce ludowe
Ślad tego widać do dziś: wejście na parkiet i zejście z niego przypomina rozpoczęcie i zakończenie kata.
Q 19Która z tych form walki reprezentuje kierunek tradycyjnych wartości i rozwoju duchowego?
karate tradycyjne
Ten nurt, obejmujący też aikido i kung-fu, stawia na spokój, kontrolę umysłu i medytację, a w mniejszym stopniu na brutalną walkę.
Q 20Co według niektórych badań psychologicznych obniża aktywny trening form walki?
poziom agresywności
Może to wynikać ze wzrostu świadomości własnych umiejętności; dużą rolę odgrywa też trener, często autorytet i wzór do naśladowania.
Q 24W jakiej transkrypcji nazwę karatedo zapisuje się jako „karate-dō”?
Hepburna
Nazwa z członem dō upowszechniła się w stylach nastawionych na psychofizyczne doskonalenie się, gdzie liczy się droga, którą kroczy się całe życie.
Q 25Które kopnięcie nie występowało w oryginalnej sztuce okinawskiej?
mawashi-geri
To kopnięcie okrężne jest przykładem na to, że w wielu stylach aspekt realnej walki nie tylko zachowano, ale wręcz rozwinięto.
Q 26Jak nazywa się koreański odpowiednik karate niesportowego?
tangsudo
Koreańskim odpowiednikiem karate nastawionego na rywalizację jest natomiast taekwondo.
Q 27Jaką dynastię oznaczał znak tō (唐) w dawnej nazwie tōde?
Tang
Znak ten oznaczał również Chiny, a człon te (lub de) to ręka – na wyspie będącej kolebką karate także sztuka walki wręcz.
Q 28Z jakiego chińskiego określenia przetłumaczono bezpośrednio definicję sztuk walki?
wushu
Określenie to (pinyin: wǔ shù) dosłownie znaczy „sztuka walki” i obejmuje wszystkie sposoby chińskich walk.
Q 29W którym roku termin „sztuki walki” przetłumaczono w słowniku japońsko-angielskim Takenobu?
1920
Źródłem były japońskie bu-gei lub bu-jutsu (武術), czyli „sztuka/umiejętność zachowań militarnych”.