Getting your questions ready
Getting your questions ready
Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Een mens droomt zo'n zes jaar van zijn leven, meestal zonder er iets van te onthouden. Wat er in die uren in de hersenen gebeurt, houdt wetenschappers al sinds de ontdekking van de remslaap in 1953 bezig. Deze quiz gaat over de biologie van de slaap, de neurotransmitters die dromen sturen, de theorieën van Freud en Jung en de onderzoekers die de droomslaap in kaart brachten. Daarnaast komen dromen in boeken, films en strips voorbij: van Suske en Wiske en de GVR tot David Lynch en Christopher Nolan.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Welke figuur uit de volksverhalen laat kinderen slapen en brengt hun dromen?
Klaas Vaak
Bij Roald Dahl doet een reus iets soortgelijks: de GVR vangt dromen met een vangnet in Dromenland.
Q 02Waarvoor staat de afkorting REM in remslaap?
rapid eye movement
Omdat deze fase vooral in de latere uren van de nacht optreedt, wanneer meer dromen voorkomen, spreekt men ook van droomslaap.
Q 03In welke film van Christopher Nolan breken specialisten in dromen in om gedachten te planten?
'Inception'
Ook in 'Twin Peaks' spelen dromen een sleutelrol: een FBI-agent lost er een moord mee op.
Q 04Hoe heten dromen waarin de dromer zich ervan bewust is dat hij droomt?
lucide dromen
In gewone dromen heeft de dromer geen controle over de gebeurtenissen, hoe absurd of bizar ze ook worden.
Q 05Hoe vaak droomt een mens gemiddeld per nacht?
drie tot vijf keer
Een droom kan enkele seconden duren, maar ook 20 tot 30 minuten; verreweg de meeste worden vrijwel onmiddellijk vergeten.
Q 06Welke regisseur maakte de droomachtige films 'Mulholland Drive' en 'Lost Highway'?
David Lynch
Ook 'Inland Empire' hoort bij zijn surrealistische films waarin dromen een grote rol spelen.
Q 07Met welk instrument blaast de GVR van Roald Dahl 's nachts dromen naar slapende mensen?
Trompet
De Grote Vriendelijke Reus en Sofie gebruiken die gave om Groot-Brittannië te redden van veel gevaarlijkere reuzen.
Q 08Welk percentage van zijn slaap brengt een volwassene gemiddeld in de remfase door?
15%
Bij ouderen neemt de hoeveelheid diepe slaap sterk af, maar hun remslaap verschilt niet duidelijk van die van jonge volwassenen.
Q 09Hoeveel jaar van zijn leven brengt een mens bij benadering dromend door?
zes jaar
Dat komt neer op ongeveer twee uur per nacht; waar dromen in de hersenen ontstaan, is nog altijd onbekend.
Q 10In het EEG van welke slapende dieren werd in 1958 hetzelfde remslaapverschijnsel ontdekt?
katten
Ongeveer gelijktijdig nam ook een Franse onderzoeker de fase bij deze dieren waar, maar hij registreerde alleen EEG en spieractiviteit.
Q 11Hoe heet de wetenschap die dromen bestudeert en interpreteert?
oneirologie
Ondanks eeuwen van wetenschappelijke, filosofische en religieuze reflectie is nog grotendeels onbekend wat dromen precies zijn en waartoe ze dienen.
Q 12Welke kunstenaar ontwierp de decors voor de droomscène in Hitchcocks 'Spellbound'?
Salvador Dali
De surrealistische scène past bij de droomlogica waarin afstanden niet kloppen, mensen in elkaar veranderen en vliegen vaak gewoon mogelijk is.
Q 13Welke leerling van Freud zag terugkerende dromen als waarschuwing voor verwaarloosde problemen?
Carl Gustav Jung
Zolang de dromer die problemen negeert, blijft de droom met steeds dezelfde beelden en symbolen terugkeren.
Q 21Welk gebied in de hersenstam reguleert de remslaap?
de pons
Die ontdekking deed Michel Jouvet pas later; aanvankelijk legde hij geen verband met dromen omdat hij geen oogbewegingen registreerde.
Q 22Hoe heet het verschijnsel dat men droomt over wat men overdag heeft meegemaakt?
dagrest
Zulke dromen zouden helpen de gebeurtenissen te verwerken; 's nachts denken de hersenen onlogisch en associatief.
Q 23Met welk apparaat vergelijkt de activatiesynthesetheorie de droomslaap?
Synthesizer
Freuds censor werkt juist als vervormer: een machine die de droominhoud in een symbolische code verpakt.
Q 14Welk werk van Sigmund Freud noemde hij zelf 'de koninklijke weg naar het onbewuste'?
'De droomduiding'
Freud zag dromen als manifestaties van iemands diepste verlangens en angsten, vaak verbonden met verdrongen jeugdherinneringen.
Q 15Hoeveel procent van hun slaap brengen pasgeborenen in remslaap door?
70%
In die levensfase lijkt de remslaap ook een rol te spelen in de ontwikkeling van de hersenen en van het oog.
Q 16In welk slaapstadium treden de langzame delta-golven van de diepe slaap op?
stadium 4
De fasen 1 en 3 zijn overgangsfasen; de remslaap wordt soms gelijkgesteld met het tweede stadium.
Q 17Welke FBI-agent lost in 'Twin Peaks' een moord op met behulp van voorspellende dromen?
Dale Cooper
Voorspellende dromen zijn een klassiek verhaalmotief; in de Bijbel duiden Jozef en Daniël ze als boodschappen van God.
Q 18In welk jaar ontdekten Eugene Aserinsky en Nathaniel Kleitman de remslaap?
1953
Zij beschreven hun ontdekking in het blad Science en legden als eersten een verband tussen dit slaappatroon en dromen.
Q 19Hoe heet het hersenritme tijdens de remfase, dat lijkt op dat van wakker zijn?
bèta-golven
Die verhoogde hersenactiviteit gaat samen met volledig ontspannen spieren en horizontale én verticale oogbewegingen.
Q 20Welke term gebruikte de Fransman Michel Jouvet in plaats van remslaap?
paradoxale slaap
Hij doelde op de schijnbare tegenstelling tussen een geactiveerd EEG, dat op waken lijkt, en het volledig ontbreken van spierspanning.
Q 24Wie bedacht de term REM?
William Dement
Hij ontdekte in 1958 in de VS dat hetzelfde verschijnsel optrad in het EEG van slapende dieren.
Q 25Hoe noemde Freud de geheime, verborgen zijde van een droom?
Latente droominhoud
Verdrongen psychische inhouden krijgen in de droom een onherkenbare vermomming waarmee ze de censors weten te verschalken.
Q 26Hoe heten de extreem levendige droombeelden die bij het inslapen kunnen optreden?
hypnagoge hallucinaties
Bij het ontwaken spreekt men van hypnopompie; beide vormen heten samen ook wel sluimerhallucinaties.
Q 27Van wie is de activatiesynthesetheorie van de droom afkomstig?
Hobson en McCarley
De theorie verklaart bizarre droominhoud uit visuele hersenactivaties die zonder externe prikkels structuur in ruimte en tijd missen.
Q 28Een verhoogde productie van welke stof in de area tegmentalis ventralis maakt dromen intenser?
dopamine
Diffuse signalen uit de hersenstam worden door de neocortex zo coherent mogelijk geïnterpreteerd en gevisualiseerd.
Q 29Wie publiceerde in 1867 het eerste wetenschappelijke werk over droomprocessen?
Marquis d'Hervey de Saint-Denys
De auteur had zichzelf naar eigen zeggen aangeleerd bewust te zijn tijdens zijn dromen; zijn visie staat haaks op Freuds dogmatische opvatting.
Q 30Laesies van welk gebiedje heffen volgens Jouvets dierproeven de spierverlamming in de remslaap op?
locus pericaeruleus
De proefdieren vertoonden daarna stereotiep gedrag zoals vluchten, een prooi besluipen en zich poetsen: een uitdrukking van de droominhoud.