Getting your questions ready
Getting your questions ready
Met AI in het Nederlands gemaakt op basis van onze Engelse quiz; de bronnen verwijzen naar de Nederlandse Wikipedia.
Een volwassen mens heeft 32 gebitselementen, een kind met een melkgebit 20. Daartussen zitten twee wisselfases, een rustfase en een hoop kiespijn, en pas rond het vijftiende levensjaar verschijnen de verstandskiezen op de röntgenfoto. Deze quiz gaat over de anatomie en ontwikkeling van het gebit, de rol van tanden bij spreken en muziek maken, mondhygiëne, tandbederf en zeldzame gebitsafwijkingen. Ook de tandenborstel komt aan bod, van varkenshaar op bamboe tot elektrisch. Speel meteen, deel je score of print de vragen voor de klas of een quizavond.
Alle 30 vragen met antwoorden en uitleg. Speel de quiz
Q 01Hoeveel gebitselementen heeft een volwassen mens normaal gesproken?
32
De helft zit in de bovenkaak en de andere helft in de onderkaak; het gebit wisselt bij de mens maar één keer.
Q 02Hoeveel elementen telt het melkgebit van een kind?
20
Deze tijdelijke tanden komen in de eerste twee levensjaren door en worden later vervangen door hardere, 'echte' tanden.
Q 03Wat is de medische term voor tandbederf?
cariës
Het begint met kiespijn en kan eindigen met het uitvallen van tanden; gaatjes worden met een vulling verholpen.
Q 04Hoe vaak wisselt het gebit bij de mens?
één keer
Als nieuwe tandjes of kiezen doorkomen, is dat voor een kind vaak een vervelend gevoel; veel kauwen kan het doorkomen versnellen.
Q 05Wie trekt een tand bij gecompliceerdere gevallen?
Kaakchirurg
Een gewone extractie kan de tandarts zelf uitvoeren wanneer een gaatje niet meer te vullen is.
Q 06Hoe wordt de verstandskies, doorgaans de laatste tand, ook wel genoemd?
wijsheidskies
Deze kiezen worden geregeld getrokken, omdat er vaak te weinig ruimte voor is en de meeste mensen er bij het kauwen weinig aan hebben.
Q 07In welk land geldt veelal de richtlijn van een halfjaarlijkse gebitscontrole?
België
Ook in Nederland gold die richtlijn vroeger; veel mensen durven uit angst echter niet naar de tandarts.
Q 08In welke levensjaren worden de melktanden normaal gewisseld voor het volwassen gebit?
6e tot 12e levensjaar
Het volwassen gebit bestaat uit meer en grotere tanden en kiezen en wordt in drie fases gevormd.
Q 09Bij welke medeklinkers speelt het gebit een belangrijke rol in de uitspraak?
T en de s
Naast kauwen en spreken dient het gebit ook bij het bespelen van een blaasinstrument.
Q 10Wat versterkt het glazuur als je na het poetsen de tandpasta alleen uitspuugt?
de achtergebleven fluoride
Poetsen met tandpasta verwijdert bacteriën; tandzijde, tandenstokers of ragers houden de ruimtes tussen de tanden schoon.
Q 11Hoe heten de kleine borsteltjes waarmee de ruimtes tussen de tanden worden schoongehouden?
interdentale ragers
Een alternatief is tandzijde of flosdraad: zijden draad die met was is doordrongen.
Q 12Hoe heet de aantasting van tandglazuur door zuren uit bijvoorbeeld frisdrank?
tanderosie
Ook op zich gezonde producten met een lage pH, zoals citrusvruchten en appels, kunnen deze typische welvaartsziekte veroorzaken.
Q 13Hoeveel hoektanden heeft een volwassen gebit in ieder kwadrant?
1
Per kwadrant zitten er verder twee snijtanden en vijf kiezen, waarvan twee premolaren en drie molaren.
Q 21Boven hoeveel 'zoetmomenten' per dag neemt de kans op gaatjes toe?
6
Is het tandbederf al te ver gevorderd, dan is trekken van de tand of kies nodig.
Q 22Hoe heet een tand waarmee een kind soms al wordt geboren?
Natale tand
Bijna altijd gaat het dan om een centrale melksnijtand in de onderkaak.
Q 23Hoe noemt men mensen zonder tanden?
edentaat
Dat komt vooral voor bij jonge kinderen en hoogbejaarden; het missen van tanden veroorzaakt vaak een ingevallen bovenlip.
Q 24Wat gebeurt er in het kaakbot met de wortels van melkkiezen terwijl er geen tanden wisselen?
Q 14Welke tanden komen bij de meeste kinderen als eerste door?
Centrale melksnijtanden onder
Bij de meeste kinderen verschijnen de eerste tanden na enige maanden tot een jaar.
Q 15Sinds welke eeuw wordt er vrij veel aan het bleken van tanden gedaan?
20e eeuw
Een gaaf gebit met een bij benadering witte tandkleur wordt aantrekkelijk gevonden; de cosmetische tandheelkunde is daaruit opgekomen.
Q 16Wat is de medische term voor een slechte adem?
halitose
Een andere benaming is foetor ex ore; slordige tandverzorging komt de frisheid van de adem niet ten goede.
Q 17Waarvoor worden blootliggende tandhalzen vooral gevoelig?
plotselinge temperatuurverschillen
De tandhalzen komen bloot te liggen wanneer het tandvlees ziek wordt of zich terugtrekt.
Q 18Hoe heet het gebruik van het gebit bij het bespelen van een blaasinstrument?
Embouchure
Tanden vervullen zo, naast hun rol als eerste halte van het spijsverteringskanaal, ook muzikale en culturele functies.
Q 19Hoe heet de fase waarin het gebit van kinderen van 9 en 10 jaar zich meestal bevindt?
Rustfase
Er wisselen dan geen tanden en er komen geen kiezen door, maar in het kaakbot gebeurt intussen veel.
Q 20Rond welke leeftijd begint de tweede wisselfase meestal?
11 jaar
Die fase begint vaak met het wisselen van de hoektanden onder of de eerste kleine kies; ook breken dan de tweede grote kiezen door.
ze worden geresorbeerd
Tegelijk is de vorming van de wortels van de volwassen tanden en kiezen in volle gang.
Q 25Rond welke leeftijd eindigt de eerste wisselfase meestal?
8e levensjaar
Deze fase begint rond 6 jaar, vaak met het wisselen van een centrale snijtand onder of het doorkomen van de eerste grote kies.
Q 26Uit welk soort weefsel bestaat de lamina dentalis, het eerste teken van tandontwikkeling?
Laag epitheelweefsel
Bij het latere groeien van de tandwortels wordt juist botweefsel afgebroken om plaats te maken voor de wortel.
Q 27Rond welke maand van de zwangerschap start de vorming van het melkgebit?
4e maand
De eerste tanden breken pas na de geboorte door, maar de aanleg begint dus al ruim voor die tijd.
Q 28Rond welk levensjaar zijn verstandskiezen, indien gevormd, vaak te zien op röntgenfoto's?
15e levensjaar
Zo'n kies kan alleen doorbreken als er ruimte is; anders blijft hij verscholen onder het tandvlees en vaak geheel in het kaakbot.
Q 29In welke week van de embryonale ontwikkeling verschijnt de lamina dentalis?
6e week
Deze laag epitheelweefsel is het eerste teken dat er tanden in ontwikkeling zijn.
Q 30Wat is de tandformule I|C|P|M van de mens, geteld vanaf de middenlijn?
2|1|2|3
De letters staan voor incisivi, caninus, premolaren en molaren; de formule geldt boven en onder, links en rechts.