Wygenerowany po polsku przez AI na podstawie naszego angielskiego quizu; źródła prowadzą do polskiej Wikipedii.
Dunaj zaczyna się w niemieckich górach, a kończy rozległą deltą nad morzem. Po drodze mija stolice, przełomy, winnice i rezerwaty pełne ptaków. W quizie sprawdzisz, co wiesz o źródłach i dopływach rzeki, miastach na jej brzegach, dawnych bitwach i granicach, żegludze oraz przyrodzie delty. Nie zabraknie też pytań o najsłynniejszy walc poświęcony tej rzece. Pytania mają różny poziom trudności: od podstaw geografii po ciekawostki dla znawców.
Wszystkie 30 pytań z odpowiedziami i wyjaśnieniami. Zagraj w quiz
Q 01Do którego morza uchodzi Dunaj?
Czarnego
Rzeka kończy bieg na pograniczu dwóch państw, po przepłynięciu 2888 km od źródeł potoku Breg.
Q 02Kto skomponował walc „Nad pięknym modrym Dunajem”?
Johann Strauss II
Utwór nosi numer opus 314 i powstał z myślą o karnawałowym koncercie wiedeńskiego chóru męskiego.
Q 03Kto dowodził wojskami, które w 1683 r. pokonały Turków w bitwie pod Wiedniem?
Jan III Sobieski
Już w 1529 r. pierwsze oblężenie tego miasta zostało odparte, co powstrzymało ekspansję Osmanów w górę rzeki.
Q 04Która rzeka jako jedyna w Europie jest dłuższa od Dunaju?
Wołga
Także pod względem średniego przepływu, wynoszącego 6500 m³/s, Dunaj zajmuje w Europie drugie miejsce.
Q 05W jakim kierunku płynie Dunaj jako jedyna duża rzeka Europy?
z zachodu na wschód
Większość europejskich rzek wypływa z młodych pasm górskich i zmierza do morza najkrótszą drogą.
Q 06Ile krajów ma dostęp do Dunaju?
10
Cztery z nich sięgają tylko jednego brzegu, a na odcinku 1070,9 km rzeka stanowi granicę państwową.
Q 07W jakich górach znajduje się źródło Dunaju?
Schwarzwald
Źródło potoku Breg leży 6 km od centrum Furtwangen; kamień z metalową tablicą informuje, że tu zaczyna się rzeka.
Q 08W którym kraju leży większa część delty Dunaju?
Rumunia
Z około 800 tys. ha delty mniej więcej 680 tys. ha przypada na ten kraj, a reszta należy do sąsiada.
Q 09Które naddunajskie miasto jest trzecim co do wielkości w Austrii?
Linz
Miasto leży po obu brzegach rzeki, około 70 km od granicy z Niemcami.
Q 10Która rzeka jest najdłuższym dopływem Dunaju?
Cisa
Po regulacji koryta liczy 966 km; ponad 500 km mają też między innymi Aluta i Inn.
Q 11Jak nazywa się przełom Dunaju, u którego wejścia stoją ruiny serbskiej twierdzy Golubac?
Żelazne Wrota
Dalej rzeka płynie jako granica dwóch państw aż do zapór Đerdap 1 i 2, a po stronie serbskiej rozciąga się park narodowy.
Q 12W bitwie pod jakim miastem wojska osmańskie rozbiły w 1526 r. królestwo węgierskie?
Mohacz
Po śmierci króla Ludwika II kraj dostał się pod panowanie Habsburgów, co zapoczątkowało wieloletnie rządy tej dynastii nad rzeką.
Q 13Jaka roślinność tworzy w delcie Dunaju jedne z największych zwartych skupisk na świecie?
trzcinowiska
Ekosystem delty zajmuje 3446 km² i jest największym obszarem podmokłym Europy; żyje tu ponad 4 tys. gatunków zwierząt.
Q 21Która rzeka, największa na Słowacji po Dunaju, wpada do niego w Komárnie?
Wag
Miasto u jej ujścia jest głównym centrum mniejszości węgierskiej na Słowacji.
Q 22W którym mieście stoi latarnia morska, oficjalny punkt „0” kilometrażu Dunaju?
Sulina
Kilometry tej rzeki liczy się pod prąd, czyli odwrotnie niż na Wezerze, Łabie czy Odrze.
Q 23Dzięki której rzece skrawek Polski należy do dorzecza Dunaju?
Czarna Orawa
Dorzecze obejmuje też części Czech, Słowenii oraz Bośni i Hercegowiny, choć sama rzeka przez te kraje nie płynie.
Q 24Protesty przeciw budowie czego doprowadziły do powstania Parku Narodowego Donau-Auen?
Q 14Jak nazywano ludzi, którzy idąc brzegiem, ciągnęli łodzie pod prąd Dunaju?
burłacy
Od XV wieku ludzi coraz częściej zastępowały zwierzęta pociągowe, a późniejsze wyprawy liczyły nawet 60 koni.
Q 15Która austriacka dolina nad Dunajem słynie z win takich jak grüner veltliner?
Wachau
Uprawia się tam też rieslinga i chardonnay, a winorośl rośnie nad rzeką jeszcze na Węgrzech i w jednej gminie w Bawarii.
Q 16W której miejscowości łączą się potoki Breg i Brigach, dając początek Dunajowi?
Donaueschingen
W tamtejszym parku pałacowym zbudowano kamienną fontannę, która symbolizuje początek rzeki.
Q 17Jaką barwę mają spływające z Alp wody Innu, które w Pasawie wpadają do Dunaju?
zieloną
W tym samym mieście uchodzi też Ilz, niosąca ciemne wody z terenów bagnistych, więc przez pewien odcinek rzeka jest trójkolorowa.
Q 18Który rzymski poeta opisał w „Żalach” wrażenie, jakie zrobił na nim zamarznięty Dunaj?
Owidiusz
Do tematu rzeki wracali pod koniec XX wieku między innymi Claudio Magris i Péter Esterházy.
Q 19W którym roku UNESCO uznało deltę Dunaju za część światowego dziedzictwa?
1991
Odtąd delta jest rezerwatem biosfery, a na lata 2007–2009 otrzymała tytuł krajobrazu roku.
Q 20Do której rzeki mogą w przyszłości uchodzić wszystkie wody górnego Dunaju?
Ren
Woda przesiąka przez porowate wapienie Jury Szwabskiej, a rozpuszczanie skał stale ten proces nasila.
elektrowni wodnej
Łęgi Hainburskie okupowało kilka tysięcy osób, a petycję obywatelską podpisało ponad 350 tysięcy ludzi; park utworzono w 1996 r.
Q 25Który traktat z 1856 r. jako pierwszy skodyfikował prawo wolnego handlu na Dunaju?
paryski
Powołano wtedy także specjalną Europejską Komisję Dunaju; wcześniej każde państwo nadbrzeżne pobierało własne opłaty celne.
Q 26W którym roku na wody Dunaju wypłynął pierwszy parowiec?
1812
Stało się to w stolicy Austrii, a w 1829 r. powołano pierwsze Towarzystwo Żeglugi Parowej Dunaju.
Q 27Czyja armia podczas I wyprawy krzyżowej szła wzdłuż Dunaju od Ratyzbony do Belgradu?
Gotfryda z Bouillon
Szlak ten nazywano drogą Karola Wielkiego; około 340 lat później, w przeciwną stronę, korzystały z niego wojska tureckie.
Q 28Jakim osobnym łacińskim mianem określano dolny bieg Dunaju?
Hister
Stąd wzięły się nazwy miast z dodatkiem ad Istrum, na przykład Nicopolis ad Istrum.
Q 29Którą rybę spokrewnioną ze szczupakiem, uznaną w 1975 r. za wymarłą, odnaleziono w 1982 r.?
muławka bałkańska
Gatunek o łacińskiej nazwie Umbra krameri wrócił do Dunaju dzięki programowi reintrodukcji.
Q 30W jakiej tonacji brzmi temat pierwszego walca w utworze „Nad pięknym modrym Dunajem”?
D-dur
Delikatnie wznoszący się motyw grają wiolonczele i rogi z towarzyszeniem harfy.